Hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc diễn biến phức tạp

Từ đầu năm 2026 đến nay, hoạt động thương mại trên địa bàn TP.HCM diễn ra sôi động, nguồn cung hàng hóa cơ bản đáp ứng nhu cầu sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng.

Tuy nhiên, tình trạng kinh doanh hàng giả, hàng hóa giả mạo nhãn hiệu, không rõ nguồn gốc, xuất xứ và gian lận thương mại vẫn diễn biến phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi.

Các mặt hàng vi phạm chủ yếu là thực phẩm, thực phẩm chức năng, mỹ phẩm, quần áo, giày dép, túi xách, đồng hồ, phụ kiện thời trang, hàng điện tử và hàng tiêu dùng thiết yếu.

Nhiều đối tượng lợi dụng môi trường trực tuyến để quảng cáo, giao dịch bằng nhiều tài khoản, thường xuyên thay đổi thông tin, trong khi hàng hóa được phân tán tại các kho chứa, địa điểm tập kết khác nhau và chỉ vận chuyển khi có đơn hàng.

Một số đối tượng còn lợi dụng uy tín thương hiệu để kinh doanh hàng giả mạo nhãn hiệu, hàng kém chất lượng, không rõ nguồn gốc nhằm thu lợi bất chính.

Những phương thức này gây khó khăn cho việc xác định chủ thể kinh doanh, truy xuất nguồn gốc, thu thập chứng cứ. Bên cạnh đó, việc xác minh, giám định hàng hóa có dấu hiệu giả mạo nhãn hiệu, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ còn mất nhiều thời gian, cần sự phối hợp của chủ thể quyền và cơ quan chuyên môn.

Theo Chi cục Quản lý thị trường (QLTT) TP.HCM, từ ngày 1/1 - 31/10/2026, lực lượng chức năng đã kiểm tra 6.357 vụ, xử lý 6.069 vụ vi phạm, tạm giữ hơn 6 triệu đơn vị sản phẩm hàng hóa, tổng trị giá ước tính hơn 174 tỷ đồng.

Trong đó, hàng hóa vi phạm đã tiêu hủy trị giá hơn 39 tỷ đồng, hàng hóa tịch thu gần 58 tỷ đồng. Tổng số tiền xử phạt, thu nộp ngân sách hơn 106,7 tỷ đồng; chuyển cơ quan điều tra 36 vụ có dấu hiệu tội phạm, với tổng trị giá hàng hóa vi phạm ước tính hơn 66 tỷ đồng.

Trong các nhóm vi phạm, hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ chiếm số lượng lớn nhất với 3.103 trường hợp. Lực lượng QLTT tạm giữ hơn 5,4 triệu đơn vị sản phẩm gồm vàng trang sức, đá nhân tạo, thực phẩm, mỹ phẩm, quần áo, phụ tùng xe máy, giày dép, thiết bị điện, hàng gia dụng, đồ chơi trẻ em, phụ kiện điện thoại, hàng thời trang, vải...

Tổng trị giá hàng hóa vi phạm hơn 71,8 tỷ đồng, số tiền xử phạt hơn 56,3 tỷ đồng.

Đối với hàng giả, lực lượng chức năng xử lý 2.035 trường hợp, tạm giữ 274.892 đơn vị sản phẩm như quần áo, giày dép, mỹ phẩm, túi xách, ví, phụ kiện điện thoại, phụ tùng xe máy, đồng hồ, trang sức xi mạ... với tổng trị giá hơn 75 tỷ đồng.

Số tiền xử phạt hơn 19,6 tỷ đồng; chuyển cơ quan điều tra 27 vụ có dấu hiệu tội phạm, trị giá hàng hóa vi phạm ước tính hơn 60 tỷ đồng.

Về hàng nhập lậu, lực lượng QLTT kiểm tra, xử lý 263 trường hợp, tạm giữ 149.801 đơn vị sản phẩm, chủ yếu là thực phẩm, thực phẩm chức năng, mỹ phẩm, đồ chơi trẻ em, hàng gia dụng... Tổng trị giá hơn 13,7 tỷ đồng, số tiền xử phạt hơn 4,1 tỷ đồng.

Riêng lĩnh vực thực phẩm, lực lượng chức năng xử lý 645 vụ vi phạm, tạm giữ 58 tấn và 144.780 đơn vị sản phẩm không có hóa đơn, chứng từ, không rõ nguồn gốc, xuất xứ; xử phạt hơn 7,4 tỷ đồng.

Đối với mặt hàng đường cát, các Đội QLTT đã xử lý 46 vụ, tạm giữ hơn 21 tấn đường cát nhập lậu, không rõ nguồn gốc, xuất xứ.

Kiểm soát thị trường dịp Tết Đinh Mùi

Trước tình hình vi phạm còn diễn biến phức tạp, Sở Công Thương TP.HCM tiếp tục chỉ đạo lực lượng Quản lý thị trường tăng cường quản lý địa bàn, chủ động nắm bắt diễn biến thị trường, kịp thời phát hiện, kiểm tra và xử lý các hành vi vi phạm theo quy định pháp luật.

Đồng thời, đẩy mạnh phối hợp với các cơ quan chức năng nhằm bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng và doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh chân chính.

Đặc biệt, trong dịp cao điểm cuối năm 2026 và Tết Nguyên đán Đinh Mùi 2027, thành phố xác định tập trung kiểm tra, kiểm soát tại các địa bàn, lĩnh vực và nhóm hàng hóa có nguy cơ vi phạm cao; chủ động theo dõi diễn biến cung cầu, giá cả hàng hóa để kịp thời có biện pháp quản lý phù hợp.

Các mặt hàng thiết yếu, hàng hóa phục vụ nhu cầu tiêu dùng dịp Tết như thực phẩm, bánh kẹo, rượu bia, nước giải khát, quần áo, giày dép, mỹ phẩm và các mặt hàng tiêu dùng khác sẽ được chú trọng kiểm tra.

Trong đó, tập trung phát hiện, xử lý các hành vi kinh doanh hàng giả, hàng nhập lậu, hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ, hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và không bảo đảm chất lượng.

Cùng với kiểm tra nguồn gốc xuất xứ, nhãn hàng hóa, chất lượng sản phẩm và điều kiện kinh doanh, lực lượng chức năng sẽ kết hợp kiểm tra việc chấp hành quy định về niêm yết giá, bán theo giá niêm yết; kịp thời phát hiện, xử lý hành vi đầu cơ, găm hàng, lợi dụng nhu cầu tiêu dùng tăng cao trong dịp Tết để vi phạm pháp luật.

Các nhóm thực phẩm có nhu cầu tiêu thụ cao dịp lễ, Tết như thực phẩm chế biến sẵn, bánh kẹo, rượu bia, thực phẩm bảo vệ sức khỏe và các sản phẩm được quảng cáo, kinh doanh phổ biến trên môi trường trực tuyến cũng thuộc diện chú trọng kiểm tra.

Sở Công thương đồng thời tiếp tục đẩy mạnh phối hợp giữa các đơn vị thành viên Ban Chỉ đạo 389 TP.HCM, trong đó có lực lượng Công an, Hải quan và các cơ quan chức năng liên quan, nhằm trao đổi thông tin, kiểm tra, phát hiện và xử lý vi phạm.

Đối với hoạt động kinh doanh trên các sàn thương mại điện tử và mạng xã hội, lực lượng Quản lý thị trường sẽ tăng cường theo dõi, kịp thời phát hiện dấu hiệu bất thường để có biện pháp kiểm tra, xử lý phù hợp.

Bên cạnh công tác kiểm tra, xử lý, việc tuyên truyền, phổ biến pháp luật, nâng cao ý thức chấp hành của các tổ chức, cá nhân kinh doanh cũng được chú trọng.

Người tiêu dùng được khuyến cáo chủ động tìm hiểu, lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng, qua đó góp phần bảo vệ quyền lợi, sức khỏe và xây dựng môi trường kinh doanh lành mạnh, minh bạch trên địa bàn thành phố.