Chuyện tôi kể

Thị trấn cổ Kragerø

Trần Thế Tuyển • 18/08/2026 06:11

Điểm nhấn của chuyến đi biển cuối tuần là cuộc khám phá Kragerø – thị trấn cổ nằm về phía Nam Oslo, một vùng đất mà biển, đảo và những ngôi nhà gỗ cổ dường như đã hòa vào nhau qua nhiều thế kỷ.

Kragerø có lịch sử lâu đời của một thị trấn hàng hải, thương mại và đánh bắt cá. Vào thế kỷ XVII và XVIII, khi buôn bán gỗ phát triển mạnh, những cánh rừng quanh vùng cung cấp một nguồn gỗ lớn. Gỗ được đưa ra cảng, rồi từ đó theo những con tàu buồm đến nhiều nơi trong và ngoài Na Uy.

Kragerø vì thế từng là một thương cảng quan trọng, nơi cư dân sống bằng nghề đi biển, buôn bán và các nghề thủ công. Sang thế kỷ XIX, biển vẫn giữ vai trò trung tâm trong đời sống của thị trấn. Những con tàu buồm từ Kragerø chở hàng đi khắp nơi.

Nhưng rồi tàu hơi nước và những phương thức vận tải mới xuất hiện, làm thay đổi dần diện mạo của nền kinh tế hàng hải truyền thống.

Có lẽ chính lúc ấy, Kragerø bắt đầu tìm thấy một giá trị khác của mình. Quần đảo xanh, những vách đá ven biển, những hòn đảo nhỏ và đặc biệt là ánh sáng phương Bắc đã trở thành nguồn cảm hứng cho nhiều thế hệ nghệ sĩ.

1786953052944_6001572562901317899_6001572562901317899_73a46aee2e138a36093a2394c898cec4.jpg — Thị trấn cổ Kragerø.

Anh Martin – người địa phương, từng có một năm lênh đênh trên biển trong thời gian thực hiện nghĩa vụ quân sự Na Uy – kể với tôi về những nghệ sĩ từng gắn bó với vùng đất này. Nổi tiếng nhất có lẽ là Edvard Munch.

Ông sống tại Kragerø từ năm 1909 đến 1911. Ánh sáng, thiên nhiên và con người nơi đây đã để lại dấu ấn trong sáng tác của ông. Một trong những tác phẩm nổi tiếng được ông thực hiện trong thời gian này là Mặt trời, tác phẩm sau đó được đặt tại hội trường của Đại học Oslo.

Tôi đã có dịp thăm bảo tàng mang tên danh hoạ nổi tiếng này. Ông mất đi nhưng gia tài đồ sộ với những bức hoạ của ông còn sống mãi với thời gian. Kragerø còn gắn với họa sĩ Theodor Kittelsen, người lớn lên ở vùng này và tìm thấy trong thiên nhiên Na Uy nguồn cảm hứng cho những bức tranh về truyện cổ tích, phong cảnh và tín ngưỡng dân gian.

Về sau, Kragerø tiếp tục trở thành nơi tìm đến của nhiều họa sĩ, nhà văn và nghệ sĩ. 9 giờ sáng, chúng tôi có mặt tại bến phà. Con phà lớn như một tòa nhà chậm rãi rời bến. Hai mươi phút luồn lách giữa những hòn đảo nhỏ, chúng tôi đặt chân lên thị trấn cổ. Tôi bất giác nghĩ đến Hội An.

Không phải vì hai nơi giống nhau hoàn toàn, mà bởi ở cả Kragerø và Hội An, người ta đều có thể cảm nhận được cái hồn của một đô thị cổ được hình thành từ biển, thương mại và những tháng năm lịch sử. Những con phố nhỏ, những ngôi nhà gỗ cũ, những lối đi lên xuống theo triền dốc và bến cảng vẫn còn đó, như những trang sách chưa khép.

1786953052965_6001572562901317899_6001572562901317899_8fc8b369c74f5baf22b836f8d399cfac-1-(1).jpg — Kragerø có lịch sử lâu đời của một thị trấn hàng hải, thương mại và đánh bắt cá.

Chúng tôi bách bộ qua những con ngõ cao thấp, len giữa những ngôi nhà cổ, rồi lại bất chợt gặp biển. Một bên là những mái nhà đã nhuốm màu thời gian, một bên là vịnh nước trong xanh, những chiếc thuyền neo yên và những hòn đảo nối tiếp nhau đến tận chân trời.

Martin nói: “Ngày nay, Kragerø vừa là thị trấn lịch sử, vừa là thị trấn du lịch và nghệ thuật. Những ngôi nhà gỗ cổ, bến cảng và quần đảo vẫn là phần cốt lõi làm nên bản sắc nơi đây".

Tôi nghe anh nói mà nghĩ: Một vùng đất muốn giữ được sức sống lâu dài, có lẽ trước hết phải biết giữ lại ký ức của mình.

Kragerø không xây dựng du lịch bằng cách xóa đi quá khứ. Họ biến chính quá khứ thành tài sản. Những bến cảng cũ, những ngôi nhà gỗ, những con phố nhỏ, câu chuyện về những con tàu và các nghệ sĩ... tất cả được giữ lại, chăm chút và kể cho du khách bằng một cách rất tự nhiên.

Buổi trưa, nắng khá gay gắt nhưng tiết trời vẫn dễ chịu. Quán ăn bên bờ vịnh đông khách. Du khách từ nhiều nơi ngồi bên nhau, nhâm nhi ly rượu vang, trò chuyện và ngắm biển. Tôi cũng ngồi đó, nhìn mặt nước lấp lánh trong nắng, rồi lại nghĩ về Hội An, về những đô thị biển của Việt Nam.

1786953052961_6001572562901317899_6001572562901317899_4f6431dfb88b37f90aee14f55c15ac5d.jpg — Thị trấn cổ Kragerø.

Đất nước ta có một đường bờ biển dài, có hàng nghìn hòn đảo, những làng chài, những thương cảng cổ, những đô thị ven biển và một nền văn hóa biển rất phong phú. Nhưng làm thế nào để biển không chỉ là nơi nghỉ dưỡng theo mùa mà trở thành một nguồn lực văn hóa, kinh tế và du lịch bền vững?

Có lẽ câu chuyện Kragerø gợi cho chúng ta một điều giản dị: muốn du lịch biển cất cánh, không nhất thiết phải bắt đầu bằng những công trình thật lớn. Đôi khi cần bắt đầu bằng việc biết trân trọng những gì mình đang có. Giữ một ngôi nhà cổ. Giữ một bến cảng. Giữ một làng chài.

Giữ một câu chuyện. Giữ một ánh sáng đặc trưng của vùng biển. Rồi kể những câu chuyện ấy cho du khách. Kragerø nhỏ bé mà có thể khiến người ta nhớ lâu. Bởi nơi đây không chỉ có biển để ngắm, mà còn có lịch sử để đọc, nghệ thuật để cảm và một đời sống bình dị để yêu. Và tôi nghĩ, đó cũng có thể là một trong những con đường để du lịch Việt trong đó có du lịch biển Việt Nam đi xa hơn.

Thị trấn cổ Kragerø

Kragerø

Thị trấn cổ

Na Uy

Du lịch biển

Edvard Munch

Hội An

Nghệ thuật

công lý và xã hội

công lý & xã hội

Đọc nhiều