TAND khu vực 10 - Cần Thơ: Giữ vững chất lượng xét xử giữa áp lực án gia tăng

Áp lực từ lượng án ngày càng tăng

Những ngày đầu tháng 6, không khí làm việc tại TAND khu vực 10 - Cần Thơ vẫn tất bật như thường lệ. Trên bàn làm việc của các Thẩm phán là những chồng hồ sơ cần nghiên cứu, lịch xét xử được sắp xếp kín, các cuộc hòa giải diễn ra liên tục nhằm kịp thời giải quyết những tranh chấp phát sinh trong đời sống xã hội.

Đáng chú ý, các tranh chấp về quyền sử dụng đất, hợp đồng vay tài sản, thừa kế, hôn nhân và gia đình tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn trong tổng số án thụ lý. Nhiều vụ việc kéo dài qua nhiều năm, liên quan nhiều đương sự, đòi hỏi Thẩm phán phải dành nhiều thời gian xác minh, thu thập chứng cứ và tổ chức hòa giải.

Ông Thạch Viết Tâm, Chánh án TAND khu vực 10 - Cần Thơ cho biết, từ 1/10/2025 đến 30/4/2026, đơn vị đã thụ lý 1.105 vụ việc, giải quyết 816 vụ việc, tỷ lệ giải quyết đạt 73,85%. So với cùng kỳ, thụ lý tăng 169 vụ việc. Riêng án hình sự đạt tỷ lệ giải quyết 75%; án dân sự, hôn nhân gia đình, kinh doanh thương mại và lao động đạt 73,69%.

Theo Chánh án TAND khu vực 10 - Cần Thơ, áp lực lớn nhất hiện nay không chỉ nằm ở số lượng án tăng mà còn ở yêu cầu ngày càng cao về chất lượng giải quyết. Có những thời điểm lượng án tăng rất nhanh, nhất là các vụ việc dân sự và hôn nhân gia đình. Vì vậy, mỗi cán bộ, công chức đều phải nỗ lực nhiều hơn, chủ động sắp xếp công việc, tranh thủ thời gian nghiên cứu hồ sơ để bảo đảm tiến độ và chất lượng giải quyết án.

Chủ động tháo gỡ khó khăn từ cơ sở

Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong điều kiện còn nhiều khó khăn, Ban lãnh đạo TAND khu vực 10 xác định công tác quản lý, điều hành phải được thực hiện chặt chẽ, khoa học và sát với thực tiễn.

Hàng tháng, các Thẩm phán đều xây dựng kế hoạch giải quyết án, báo cáo tiến độ thực hiện để lãnh đạo theo dõi, kiểm tra và kịp thời tháo gỡ những khó khăn phát sinh. Các cuộc họp chuyên môn được tổ chức thường xuyên nhằm trao đổi nghiệp vụ, thống nhất nhận thức pháp luật và rút kinh nghiệm trong quá trình giải quyết các vụ việc phức tạp.

Bên cạnh đó, đơn vị cũng chú trọng công tác giáo dục chính trị, tư tưởng; xây dựng môi trường làm việc đoàn kết, trách nhiệm, kỷ cương; phát huy vai trò nêu gương của người đứng đầu và tinh thần trách nhiệm của mỗi cán bộ, công chức.

Không chỉ tập trung vào hoạt động xét xử, đơn vị còn duy trì sự phối hợp chặt chẽ với các cơ quan tiến hành tố tụng, chính quyền địa phương, Văn phòng đăng ký đất đai và các cơ quan chuyên môn trong quá trình xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ.

Sự phối hợp này đã góp phần tháo gỡ nhiều khó khăn trong giải quyết các tranh chấp đất đai, dân sự, hôn nhân gia đình; đồng thời hạn chế tình trạng chậm cung cấp tài liệu, ảnh hưởng đến tiến độ giải quyết án.

Nếu các vụ án hình sự góp phần giữ gìn trật tự, an toàn xã hội thì ở lĩnh vực dân sự, hôn nhân gia đình, điều mà các Thẩm phán TAND khu vực 10 hướng đến không chỉ là một bản án đúng pháp luật mà còn là sự đồng thuận sau những tranh chấp.

Trong 7 tháng đầu năm 2026, đơn vị hòa giải thành và đối thoại thành 427 vụ việc, đạt tỷ lệ hơn 52%. Đặc biệt, các vụ việc thực hiện theo Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án đều đạt tỷ lệ hòa giải thành 100%.

Đằng sau những con số ấy là rất nhiều câu chuyện đời thường được hàn gắn. Có những anh em ruột nhiều năm tranh chấp đất đai cuối cùng tìm được tiếng nói chung. Có những cặp vợ chồng sau khi được phân tích quyền, nghĩa vụ đã quyết định cho nhau thêm cơ hội. Cũng có những tranh chấp kéo dài giữa hàng xóm được giải quyết trong hòa khí thay vì phải bước vào một quá trình tố tụng kéo dài.

Theo lãnh đạo đơn vị, hòa giải không chỉ giúp giảm áp lực cho hoạt động xét xử mà còn góp phần giữ gìn sự ổn định trong cộng đồng dân cư.

Hướng tới nền tư pháp hiện đại, gần dân

Cùng với nhiệm vụ xét xử, chuyển đổi số đang trở thành một trong những nhiệm vụ trọng tâm của TAND khu vực 10.

Hiện nay, 100% bản án, quyết định thuộc diện công khai đều được đăng tải theo đúng quy định. Các hồ sơ vụ án từng bước được số hóa, dữ liệu được cập nhật trên hệ thống quản lý án và hệ thống giám sát của TAND tối cao.

Đặc biệt, đơn vị đã triển khai hiệu quả phần mềm Trợ lý ảo dành cho Thẩm phán. Toàn bộ Thẩm phán và công chức giữ chức danh tư pháp đều thường xuyên sử dụng hệ thống để tra cứu văn bản, trao đổi nghiệp vụ và xử lý các tình huống pháp lý phát sinh. TAND khu vực 10 cũng đã tổ chức thành công phiên tòa trực tuyến đầu tiên kết hợp rút kinh nghiệm hai cấp TAND thành phố Cần Thơ.

Việc triển khai phiên tòa trực tuyến không chỉ đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp mà còn mở ra những cơ hội mới trong việc ứng dụng công nghệ vào hoạt động xét xử, hướng tới xây dựng Tòa án điện tử theo định hướng của ngành.

Song song với đó, công tác cải cách hành chính tư pháp tiếp tục được chú trọng. Các thủ tục tố tụng được niêm yết công khai; lịch tiếp công dân, lịch xét xử được thông báo rõ ràng; việc tiếp nhận đơn khởi kiện, cung cấp thông tin, sao lục hồ sơ được thực hiện theo hướng minh bạch, thuận tiện cho người dân.

Bên cạnh công tác chuyên môn, các phong trào thi đua yêu nước tiếp tục được triển khai sâu rộng trong toàn đơn vị với chủ đề xuyên suốt của ngành Tòa án là “Phụng công, thủ pháp, chí công vô tư” và phương châm “Gần dân, hiểu dân, giúp dân, học dân”.

Theo Chánh án Thạch Viết Tâm, trong bối cảnh lượng án tiếp tục gia tăng và yêu cầu nhiệm vụ ngày càng cao, tinh thần đoàn kết, trách nhiệm và đổi mới chính là yếu tố quyết định giúp đơn vị hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.

Sau gần một năm vận hành theo mô hình mới, những kết quả đạt được đã cho thấy sự nỗ lực của tập thể cán bộ, công chức TAND khu vực 10 - Cần Thơ trong hành trình bảo vệ công lý. Từ những phiên tòa được tổ chức đúng pháp luật, những vụ việc được giải quyết kịp thời đến những bước tiến trong chuyển đổi số và cải cách tư pháp, tất cả đang góp phần củng cố niềm tin của nhân dân đối với hoạt động của Tòa án, để pháp luật thực sự trở thành điểm tựa vững chắc trong đời sống xã hội.