Phó Chánh án TANDTC Nguyễn Văn Tiến chủ trì Hội thảo lấy ý kiến đối với các dự thảo án lệ

Tham dự hội thảo có: ông Phan Thanh Tùng, Phó Chánh tòa Phúc thẩm TANDTC tại TPHCM, ông Thái Quang Hải, Chánh án TAND TP. Cần Thơ, ông Nguyễn Văn Sang, Phó Viện trưởng VKSND TP. Cần Thơ, ông Lê Quốc Hội, Phó Chánh Văn phòng Cơ quan CSĐT Công an TP. Cần Thơ.

Về phía Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP) có bà Ramla Khalidi, Trưởng đại diện Thường trú Chương trình Phát triển Liên hợp quốc tại Việt Nam.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Phó Chánh án TANDTC Nguyễn Văn Tiến nêu rõ, việc lựa chọn, công bố án lệ được TANDTC đặc biệt quan tâm nhằm nâng cao chất lượng xét xử theo tinh thần cải cách tư pháp. Trong những năm vừa qua, TANDTC đặc biệt quan tâm đến công tác lựa chọn, công bố án lệ để các Tòa án nghiên cứu, áp dụng trong xét xử.

Phó Chánh án TANDTC Nguyễn Văn Tiến nhấn mạnh: “Mỗi vùng miền có thuật ngữ và cách áp dụng riêng, đặc biệt trong các tranh chấp dân sự, hôn nhân gia đình, do đó việc có tiếng nói đại diện các vùng miền sẽ giúp giải thích và hiểu rõ vấn đề hơn. Thành phần tham dự hội thảo hôm nay chủ yếu là các Thẩm phán trực tiếp giải quyết vụ việc sơ thẩm, phúc thẩm và đại diện các cơ quan thi hành án. Một bản án tốt chưa chắc đã có thể thi hành được, do đó cần phải lắng nghe để bản án cuối cùng đạt chất lượng, hiệu quả và có tính khả thi”.

Phó Chánh án TANDTC yêu cầu các đại biểu, kể cả những người có bài viết tham luận được yêu cầu có mặt và tham gia đầy đủ từ đầu đến cuối phiên làm việc, thể hiện trách nhiệm đa chiều. Hội thảo cũng có tiếng nói của các giảng viên, chuyên gia, nhà nghiên cứu khoa học đến từ các trường đại học tại TPHCM cũng như Cần Thơ.

Trên cơ sở kết quả nghiên cứu và tiếp nhận các đề xuất án lệ, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học TANDTC đã xây dựng 42 dự thảo án lệ (trong đó 13 án lệ về dân sự, 9 án lệ về hình sự, 12 án lệ về kinh doanh thương mại, 8 án lệ về hành chính-hôn nhân gia đình-lao động) và 8 bản án, quyết định có hiệu luật pháp luật của các Tòa án về các vụ việc liên quan đến sở hữu trí tuệ để đưa ra xin ý kiến các Tòa án, chuyên gia, nhà khoa học về việc xem xét, phát triển án lệ.

Bà Ramla Khalidi, Trưởng đại diện Thường trú Chương trình Phát triển Liên hợp quốc tại Việt Nam ghi nhận và trân trọng cảm ơn TANDTC Việt Nam đã tiếp tục phát huy vai trò lãnh đạo trong công tác thúc đẩy, phát triển và áp dụng án lệ tại Việt Nam. Quan trọng hơn, án lệ giúp xây dựng niềm tin của công chúng đối với hệ thống tư pháp; niềm tin này có ý nghĩa quan trọng với tất cả mọi người, không chỉ Thẩm phán mà cả người dân và doanh nghiệp những người tin rằng hệ thống tư pháp sẽ bảo vệ quyền lợi hợp pháp của họ.

Bà Ramla Khalidi ghi nhận thời gian qua đã đạt được những thành tựu đáng ghi nhận, điển hình như 82 án lệ đã được chính thức thông qua và công bố. TANDTC Việt Nam lại tiếp tục duy trì tinh thần quyết tâm đó thông qua việc tổ chức hội thảo, nhằm không ngừng nâng cao chất lượng xét xử, tính thống nhất và đảm bảo thực tiễn.

Chất lượng của án lệ phụ thuộc vào quá trình tham vấn và đối thoại chuyên môn hiệu quả. Bà Ramla Khalidi đặc biệt vui mừng khi thấy hội thảo quy tụ được các đại biểu đa dạng về quan điểm pháp lý, phong phú về kinh nghiệm thực tiễn từ các lĩnh vực hình sự, dân sự, thương mại, lao động, hôn nhân gia đình. Án lệ không chỉ là câu chuyện của Tòa án mà còn là câu chuyện của công chúng và niềm tin.

Niềm tin của công chúng là nền tảng quan trọng của nhà nước pháp quyền trong nỗ lực của Việt Nam nhằm đảm bảo quyền tiếp cận công lý bình đẳng cho người dân. Hệ thống tư pháp không chỉ phục vụ thể chế mà còn phải phục vụ cho người dân và xã hội. Bà bày tỏ sự vui mừng khi thấy đại biểu tham dự đầy đủ và sẵn sàng trao đổi, chia sẻ cởi mở về các lĩnh vực tại hội thảo.

Tại hội thảo, các đại biểu đã tập trung thảo luận trên tinh thần trách nhiệm, thẳng thắn, đưa ra nhiều góp ý quan trọng làm nguồn tư liệu tham khảo cho Hội đồng Thẩm phán TANDTC trong quá trình lựa chọn, thông qua án lệ.

Các ý kiến được nêu ra trong hội thảo sẽ được Vụ pháp chế và Quản lý khoa học TANDTC nghiên cứu, tiếp thu, chỉnh lý trên cơ sở góp ý của các chuyên gia, nhà khoa học. Sau đó sẽ xin ý kiến Hội đồng tư vấn án lệ, trước khi trình Hội đồng Thẩm phán TANDTC xem xét, thông qua án lệ.

Hội thảo sẽ diễn ra trong 2 ngày 11 và 12/06/2026.