Kích hoạt “chiến dịch” giải phóng mặt bằng dự án điện hạt nhân

Tuy nhiên, khi thời hạn đang đến rất gần, khối lượng công việc còn lại vẫn còn rất lớn, tạo áp lực nặng nề cho các địa phương khi hàng nghìn hồ sơ bồi thường vẫn chưa thể giải quyết dứt điểm, trong khi nhiều vướng mắc về thủ tục, đất đai và hạ tầng tái định cư chưa được tháo gỡ triệt để.

Theo báo cáo mới nhất của Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) tỉnh Khánh Hòa, tính đến ngày 1/6, 1.724 trường hợp chưa hoàn tất chi trả tiền bồi thường. Để kịp tiến độ theo chỉ đạo của UBND tỉnh, toàn dự án cần xử lý bình quân khoảng 60 trường hợp mỗi ngày.

Đây là con số rất lớn trong bối cảnh quỹ thời gian chỉ còn khoảng hơn 3 tuần, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt và đồng bộ của các cấp, ngành và địa phương.

Thực tế triển khai cho thấy tiến độ giữa các khu vực có sự chênh lệch rõ rệt.

Tại xã Vĩnh Hải, công tác GPMB đang có dấu hiệu tăng tốc khi mỗi tuần số trường hợp chi trả tăng thêm 67 hồ sơ và 54 phương án được phê duyệt.

Tuy vậy, tại xã Phước Dinh, dù số hồ sơ đã lập phương án đạt hơn 75%, tiến độ chi trả thực tế lại rất chậm, trong tuần chỉ tăng thêm 5 trường hợp.

Điều này cho thấy điểm nghẽn hiện nay không còn nằm ở khâu kiểm kê hay lập hồ sơ ban đầu, mà tập trung chủ yếu ở các bước thẩm định, phê duyệt và chi trả tiền bồi thường.

Tại xã Phước Dinh, khó khăn lớn nhất hiện nay là việc xác minh nguồn gốc đất, rà soát hạn mức giao đất và xử lý các hồ sơ liên quan đến việc chia tách thửa.

Đáng chú ý, khu vực này có khoảng 220ha đất liên quan đến chia tách, chiếm khoảng 43% diện tích toàn dự án, hiện vẫn chưa được xác minh, xử lý dứt điểm.

Ngoài ra, có 39 trường hợp đã được phê duyệt phương án bồi thường nhưng vẫn phải tạm dừng chi trả để tiếp tục xác minh bổ sung.

Một số cơ chế đặc thù trong quá trình triển khai liên quan đến quy định của Chính phủ cũng chưa được ban hành đầy đủ, khiến địa phương gặp nhiều lúng túng.

Chính quyền xã Phước Dinh cho biết, hồ sơ đất đai phức tạp, nhiều trường hợp cần rà soát lại kỹ lưỡng, đã ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ chung của công tác GPMB.

Tuy nhiên, địa phương đang huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, đồng thời tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng để đẩy nhanh tiến độ xử lý hồ sơ, phấn đấu đáp ứng yêu cầu bàn giao mặt bằng theo chỉ đạo của tỉnh.

Bứt tốc tiến độ

Trước áp lực thời gian, các cơ quan chuyên môn nhận định nếu không có giải pháp mang tính đột phá thì khó có thể hoàn thành mục tiêu 100% GPMB đúng hạn.

Sở NN&MT đề xuất áp dụng cơ chế điều hành theo ngày, giao chỉ tiêu cụ thể cho từng địa phương.

Theo đó, xã Phước Dinh cần đạt khoảng 35–40 trường hợp chi trả mỗi ngày, trong khi xã Vĩnh Hải cần duy trì 20–25 trường hợp/ngày.

Đồng thời, các đơn vị liên quan phải khẩn trương phân loại toàn bộ hồ sơ tồn đọng theo từng nhóm nguyên nhân như vướng nguồn gốc đất, đơn giá bồi thường, hạn mức đất hay hạ tầng tái định cư để có hướng xử lý phù hợp.

Bên cạnh đó, công tác theo dõi, báo cáo tiến độ cần được thực hiện hằng ngày để UBND tỉnh kịp thời nắm bắt tình hình và chỉ đạo xử lý ngay các vấn đề phát sinh vượt thẩm quyền của cơ sở.

Để tạo đột phá tiến độ, nhiều ý kiến cho rằng cần triển khai các giải pháp theo hướng “chiến dịch” với sự vào cuộc mạnh mẽ hơn của các ngành chức năng.

Trong đó, lực lượng công an được đề nghị sớm hoàn tất xác minh và có kết luận dứt điểm trước ngày 10/6 đối với các hồ sơ đất chia tách và các trường hợp đang tạm dừng chi trả tại Phước Dinh, qua đó tháo gỡ nút thắt lớn về quỹ đất.

Song song, Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng tỉnh được yêu cầu đẩy nhanh tiến độ xây dựng khu tái định cư, tổ chức khởi công ngay trong nửa đầu tháng 6.

Việc triển khai cần theo hướng bàn giao mặt bằng đến đâu thi công đến đó, áp dụng hình thức cuốn chiếu, tránh tình trạng chờ hoàn thiện đồng bộ mới triển khai, nhằm tạo hiệu ứng tích cực và củng cố niềm tin của người dân.

Tại xã Vĩnh Hải, chính quyền địa phương đang tiếp tục rà soát, hoàn thiện hồ sơ, đẩy nhanh phê duyệt phương án và chi trả bồi thường cho các hộ dân còn lại.

Mục tiêu đặt ra là hoàn thành GPMB đúng thời hạn, đảm bảo điều kiện để dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2 triển khai theo đúng kế hoạch.

Về phía tỉnh, lãnh đạo UBND tỉnh yêu cầu các địa phương và đơn vị liên quan tập trung cao độ cho nhiệm vụ GPMB.

Đối với xã Phước Dinh, cần tiếp tục rà soát, hoàn thiện hồ sơ, tăng cường tuyên truyền, vận động, đối thoại để tạo sự đồng thuận trong nhân dân; đồng thời thường xuyên kiểm tra thực địa, kịp thời tháo gỡ khó khăn phát sinh, nhất là liên quan đến khu nghĩa trang, khu tái định cư và việc di dời mồ mả.

Những trường hợp có dấu hiệu bất thường trong hồ sơ bồi thường phải được lực lượng chức năng xác minh, xử lý theo quy định.

Đối với xã Vĩnh Hải, tỉnh yêu cầu tăng cường quản lý đất đai, ngăn chặn tình trạng chuyển nhượng, chia tách trái phép; phối hợp đẩy nhanh tiến độ xây dựng khu tái định cư và khu nghĩa trang cải táng, đảm bảo đồng bộ hạ tầng, mỹ quan và thuận lợi cho công tác quản lý lâu dài.

Trong bối cảnh thời gian không còn nhiều, yêu cầu đặt ra là phải chuyển trạng thái từ “triển khai” sang “tăng tốc”, huy động tổng lực toàn hệ thống chính trị để đảm bảo hoàn thành mục tiêu GPMB theo đúng mốc 30/6.