Ngày 7/9, tại TP.HCM, Hội nghị KOL toàn quốc lần thứ II năm 2026 (KOL Summit 2026) diễn ra với các phiên đối thoại tập trung vào hai chủ đề “Thông tin sai lệch và khủng hoảng niềm tin” và “Ảnh hưởng số và tương lai sáng tạo”.

Sức ảnh hưởng đi cùng trách nhiệm

Sự phát triển nhanh của cộng đồng KOL/KOC đang đưa hoạt động sáng tạo nội dung tại Việt Nam bước vào giai đoạn chuyên nghiệp hóa.

Sức ảnh hưởng hiện không còn đơn thuần được đo bằng lượt xem, lượt theo dõi hay độ phủ, mà ngày càng phụ thuộc vào uy tín, chất lượng nội dung, tính nhất quán và trách nhiệm của người sáng tạo.

Đại tá, TS Nguyễn Hồng Quân - Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao nhận định hoạt động sáng tạo nội dung đang chịu tác động đồng thời từ sự phát triển của AI tạo sinh, sự hoàn thiện của hành lang pháp lý về quảng cáo, bảo vệ dữ liệu cá nhân, an ninh mạng và sự thay đổi trong kỳ vọng của xã hội.

Theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân, sáng tạo nội dung đang chuyển từ hoạt động mang tính tự phát thành một nghề nghiệp ngày càng chuyên nghiệp, có công cụ, thị trường, tài sản và trách nhiệm xã hội đi kèm.

Trong quá trình đó, niềm tin trở thành một trong những giá trị quan trọng nhất đối với người làm nghề.

Ông Nguyễn Tất Hồng Dương - Phó Chánh Văn phòng Hiệp hội An ninh mạng quốc gia cho rằng, cộng đồng KOL/KOC đã trở thành một lực lượng có quy mô lớn, ảnh hưởng sâu rộng đến đời sống xã hội và đóng góp ngày càng rõ nét vào nền kinh tế số.

Một câu chuyện do KOL chia sẻ có thể tiếp cận hàng triệu người; một quan điểm có thể tạo ra tranh luận xã hội và một lời giới thiệu có thể tác động trực tiếp đến suy nghĩ, lựa chọn, hành động của cộng đồng.

Chính vì vậy, mức độ tin cậy của công chúng trở thành yếu tố quyết định. Khi được tin tưởng, KOL không chỉ là người tạo nội dung mà còn trở thành một nguồn tham chiếu để công chúng tiếp nhận thông tin, hình thành nhận thức và đưa ra quyết định.

Trong khi đó, Tổng Giám đốc TikTok Việt Nam Nguyễn Lâm Thanh nhấn mạnh, mỗi lượt chia sẻ của KOL chuyên nghiệp có thể khuếch đại thông tin lên hàng chục nghìn, hàng trăm nghìn, thậm chí tương đương với hàng triệu lượt chia sẻ của người dùng thông thường.

Do đó, nếu vô tình đăng tải thông tin chưa chính xác, người làm nội dung chuyên nghiệp phải có trách nhiệm đính chính và sửa sai khi phát hiện vấn đề. Đây là điểm khác biệt quan trọng giữa một nhà sáng tạo nội dung có trách nhiệm với một người dùng mạng xã hội thông thường.

Theo Á hậu Thúy Vân, những nội dung liên quan sức khỏe, y tế và các lĩnh vực nhạy cảm cần được kiểm chứng từ nhiều nguồn. Người sáng tạo cần biết “chậm lại” trước khi chia sẻ để đánh giá tác động của thông tin đối với cộng đồng.

Không chỉ người tạo nội dung, người dùng cũng có vai trò trong việc xây dựng môi trường mạng lành mạnh thông qua việc nâng cao kỹ năng số, phản hồi, báo cáo những nội dung có vấn đề tới nền tảng và tài khoản của các nhà sáng tạo.

Cùng với đó, báo chí chính thống được nhìn nhận như một “mỏ neo thông tin” giúp KOL kiểm chứng những vấn đề đang được dư luận quan tâm nhưng chưa rõ thực hư. Các cơ quan báo chí, chuyên gia và cơ quan quản lý có vai trò quan trọng trong việc xác thực thông tin, qua đó hỗ trợ người sáng tạo hạn chế nguy cơ tiếp tay cho thông tin sai lệch.

Doanh nghiệp chung tay xây dựng niềm tin số

Bên cạnh trách nhiệm của người sáng tạo, doanh nghiệp cũng đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng niềm tin số.

Theo ông Trần Quốc Khánh - Founder & CEO Vietsuccess, tiêu chí lựa chọn người có ảnh hưởng của thương hiệu cũng đang thay đổi. Bên cạnh độ phủ, doanh nghiệp ngày càng quan tâm đến uy tín, mức độ phù hợp, tính nhất quán và khả năng tạo ra giá trị lâu dài.

Ông Đỗ Quang Vinh - Phó Chủ tịch HĐQT Ngân hàng SHB cho rằng, việc xây dựng Liên minh Niềm tin số không thể là trách nhiệm của riêng một cá nhân mà cần sự tham gia của từng tổ chức, doanh nghiệp.

Theo ông Đỗ Quang Vinh, doanh nghiệp không chỉ có nguồn lực tài chính mà còn sở hữu nguồn lực con người, sức mạnh công nghệ, khả năng triển khai, uy tín, mạng lưới đối tác và khách hàng. Đây là những nguồn lực có thể được huy động để kết nối nhiều cá nhân, tổ chức cùng tham gia các hoạt động xã hội.

“Doanh nghiệp cũng có một mạng lưới về đối tác, về khách hàng và có khả năng kết nối tất cả những con người lại với nhau”, ông Đỗ Quang Vinh chia sẻ.

Chia sẻ về chiến dịch “Hạnh phúc là người Việt Nam” do ngân hàng triển khai, ông Đỗ Quang Vinh cho biết, thay vì lựa chọn thông điệp “Tự hào là người Việt Nam”, chiến dịch hướng đến cách tiếp cận từ cảm xúc, bởi niềm tự hào cần xuất phát từ hạnh phúc và những điều gần gũi trong cuộc sống.

Từ hạnh phúc của mỗi gia đình, mỗi cá nhân, chiến dịch hướng đến việc lan tỏa cảm xúc tích cực tới bạn bè, đồng nghiệp, cộng đồng và rộng hơn là đất nước. Theo ông Đỗ Quang Vinh, chiến dịch đã thu hút hàng triệu, hàng chục triệu lượt quan tâm, xem và tương tác...

"Điều doanh nghiệp hướng đến không chỉ là hiệu quả truyền thông của một chiến dịch hay một sự kiện, mà quan trọng hơn là những hành động được tiếp nối sau đó", ông Đỗ Quang Vinh nói thêm.

Câu chuyện này cũng cho thấy niềm tin số không thể được xây dựng từ một phía.

Người sáng tạo phải có trách nhiệm với nội dung; doanh nghiệp cần minh bạch trong hợp tác; nền tảng phải hoàn thiện công cụ và tiêu chuẩn; người dùng cần nâng cao kỹ năng số; còn cơ quan quản lý, chuyên gia, báo chí và các tổ chức nghề nghiệp cùng góp phần hình thành những chuẩn mực phù hợp.

Đề cao uy tín, trách nhiệm, tính minh bạch

Trong bối cảnh AI tạo sinh giúp việc sản xuất và lan truyền nội dung ngày càng nhanh, yêu cầu về bản quyền, nguồn gốc thông tin và tính minh bạch cũng trở nên cấp thiết hơn.

Các chuyên gia cho rằng bản quyền không nên chỉ được kiểm tra ở khâu cuối mà cần được xác định ngay từ khi bắt đầu dự án; trách nhiệm pháp lý và trách nhiệm với cộng đồng cũng phải trở thành một phần năng lực nghề nghiệp của người sáng tạo.

Cùng với đó, hành lang pháp lý đang ngày càng hoàn thiện. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quảng cáo có hiệu lực từ ngày 1/1/2026 quy định rõ hơn trách nhiệm của người chuyển tải sản phẩm quảng cáo; Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân cũng đặt ra những yêu cầu mới về việc thu thập, sử dụng dữ liệu của cộng đồng người theo dõi.

Luật An ninh mạng 2025 có hiệu lực từ ngày 1/7/2026 tiếp tục xác định rõ hơn trách nhiệm của các chủ thể trên không gian mạng, trong đó có nền tảng số và người tạo nội dung.

Từ những thay đổi trên, sức ảnh hưởng trong kỷ nguyên số đang được nhìn nhận theo một chuẩn mực mới. Lượt xem và lượt theo dõi vẫn quan trọng, nhưng không còn đủ để xác định giá trị của một KOL.

Uy tín, trách nhiệm, tính minh bạch, khả năng tuân thủ pháp luật và những giá trị tích cực mang lại cho cộng đồng mới là nền tảng để niềm tin trở thành một giá trị nghề nghiệp bền vững.