Thay mặt Bộ Chính trị, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã ký ban hành Nghị quyết số 23-NQ/TW, ngày 02/8/2026 về công tác người Việt Nam ở nước ngoài.

Cộng đồng hơn 6,5 triệu người là nguồn lực quan trọng của đất nước

Theo Nghị quyết số 23-NQ/TW, sau hơn 20 năm thực hiện Nghị quyết số 36-NQ/TW ngày 26/3/2004 của Bộ Chính trị, công tác người Việt Nam ở nước ngoài đã có nhiều chuyển biến căn bản, toàn diện, góp phần nâng cao nhận thức và thống nhất hành động từ Trung ương đến địa phương, cả trong nước và ngoài nước.

Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài hiện có hơn 6,5 triệu người tại hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ. Nghị quyết đánh giá cộng đồng ngày càng lớn mạnh, phát triển, có cuộc sống ngày càng ổn định; tỷ lệ chuyên gia, trí thức, nhà khoa học, doanh nhân và lao động kỹ thuật cao ngày càng tăng. Một số người đã nắm giữ vị trí quan trọng trong hệ thống chính trị nước sở tại.

Đáng chú ý, đa số đồng bào hội nhập tốt, luôn tích cực gìn giữ truyền thống, bản sắc văn hóa dân tộc và hướng về Tổ quốc; đóng góp quan trọng vào việc tăng cường quan hệ hợp tác, hữu nghị giữa Việt Nam với các nước, đồng thời tích cực tham gia sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc.

Bên cạnh những kết quả đạt được, Nghị quyết cũng thẳng thắn chỉ ra một số hạn chế. Một bộ phận nhỏ người Việt Nam ở nước ngoài còn định kiến, có nhận thức và hành động chưa phù hợp với lợi ích quốc gia - dân tộc; thậm chí có hành động phá hoại quan hệ hợp tác hữu nghị giữa Việt Nam và các nước sở tại, gây chia rẽ trong cộng đồng.

Đời sống, địa vị pháp lý của cộng đồng người Việt Nam ở một số nước còn khó khăn; việc phát huy nguồn lực của cộng đồng phục vụ phát triển đất nước chưa tương xứng với tiềm năng; cơ chế phối hợp liên ngành có lúc, có nơi còn thiếu đồng bộ.

Chuyển mạnh từ vận động, tập hợp sang đồng hành, kiến tạo cơ chế

Nghị quyết số 23-NQ/TW xác định người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận đặc biệt trong khối đại đoàn kết toàn dân tộc, không phân biệt dân tộc, tôn giáo, xuất thân hay địa vị xã hội.

Đảng, Nhà nước tiếp tục trân trọng, cầu thị, lắng nghe mọi ý kiến đóng góp xây dựng, kể cả những quan điểm khác biệt nhưng không phương hại đến lợi ích quốc gia - dân tộc; qua đó đề cao tinh thần hòa hợp dân tộc, xóa bỏ định kiến, gác lại quá khứ, hướng tới tương lai.

Một điểm đáng chú ý trong quan điểm chỉ đạo là yêu cầu đổi mới tư duy về công tác người Việt Nam ở nước ngoài. Theo đó, cần chuyển từ vận động, tập hợp, chăm lo sang đồng hành, kiến tạo cơ chế, huy động nguồn lực, tạo điều kiện để người Việt Nam ở nước ngoài tham gia sâu hơn vào quá trình hội nhập, xây dựng và phát triển đất nước.

Nghị quyết xác định công tác người Việt Nam ở nước ngoài là trách nhiệm của toàn hệ thống chính trị, đồng bào ở trong và ngoài nước; được tiến hành thường xuyên, liên tục, toàn diện, đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm, linh hoạt, trên cơ sở thế mạnh của từng ban, bộ, ngành, địa phương và phù hợp với pháp luật, phong tục, tập quán của Việt Nam và nước sở tại.

Xây dựng cộng đồng vững mạnh, phát triển và hướng về quê hương

Nghị quyết đặt mục tiêu xây dựng cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài có địa vị pháp lý vững chắc, hòa nhập sâu rộng và phát triển ổn định; giữ gìn, lan tỏa truyền thống đoàn kết, bản sắc văn hóa dân tộc, các giá trị nhân văn, lịch sử và ngôn ngữ tiếng Việt tới thế hệ trẻ và các thế hệ người Việt mai sau.

Cùng với đó là phát huy vai trò “đại sứ văn hóa, đất nước và con người Việt Nam”; tăng cường vị thế, trách nhiệm, uy tín của người Việt Nam ở nước sở tại; góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, nâng cao sức mạnh mềm và uy tín quốc gia.

Một mục tiêu quan trọng khác là khơi dậy mạnh mẽ lòng yêu nước, khát vọng cống hiến và tinh thần tự hào dân tộc; phát huy vai trò cầu nối hữu nghị, hợp tác giữa Việt Nam với thế giới và là nguồn lực quan trọng trong các lĩnh vực kinh tế - xã hội, văn hóa, y tế, giáo dục, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Đặc biệt, Nghị quyết yêu cầu hoàn thiện cơ chế, chính sách đồng bộ, đột phá, tạo môi trường thông thoáng, thuận lợi để kết nối, thu hút và phát huy hiệu quả nguồn lực, trí tuệ của người Việt Nam ở nước ngoài, gắn kết cộng đồng thông qua mạng lưới hệ sinh thái bền vững của các chuyên gia, trí thức, nhà khoa học, doanh nhân, văn nghệ sĩ và thế hệ trẻ người Việt Nam toàn cầu.

Hoàn thiện chính sách, tạo thuận lợi để người Việt Nam ở nước ngoài đóng góp cho đất nước

Để thực hiện các mục tiêu trên, Bộ Chính trị đề ra 7 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm.

Trước hết là tiếp tục đổi mới tư duy, nâng cao nhận thức và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác người Việt Nam ở nước ngoài. Các cấp ủy, tổ chức đảng được yêu cầu quán triệt sâu sắc chủ trương, đường lối, quan điểm chỉ đạo; tăng cường nắm bắt tâm tư, nguyện vọng và kịp thời giải quyết những nguyện vọng hợp pháp, chính đáng của người Việt Nam ở nước ngoài.

Thứ hai, tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo môi trường, điều kiện thuận lợi để đồng bào Việt Nam ở nước ngoài nâng cao vị thế, uy tín, phát huy tiềm năng, thế mạnh và tích cực đóng góp cho quê hương, đất nước.

Nghị quyết yêu cầu rà soát, sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật theo hướng đồng bộ, minh bạch, ổn định, kiến tạo, phục vụ; có cơ chế, chính sách đột phá để thu hút, kết nối và phát huy hiệu quả nguồn lực của chuyên gia, trí thức, nhà khoa học, doanh nhân, văn nghệ sĩ và thế hệ trẻ.

Cùng với đó là tiếp tục cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao chất lượng dịch vụ công liên quan đến công tác người Việt Nam ở nước ngoài.

Phát huy nguồn lực trí thức, doanh nhân và cộng đồng người Việt toàn cầu

Nghị quyết dành sự quan tâm đáng kể tới việc thu hút, kết nối và phát huy nguồn lực của đội ngũ chuyên gia, trí thức, nhà khoa học và nhân tài người Việt Nam ở nước ngoài, nhất là trong các lĩnh vực đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghệ sinh học.

Đồng thời, cần có chính sách đãi ngộ, tạo môi trường làm việc minh bạch, cạnh tranh; trao quyền, bảo đảm điều kiện để người Việt Nam ở nước ngoài có thể tham gia lâu dài hoặc đóng góp linh hoạt từ xa; tôn vinh và sử dụng hiệu quả các công trình, sáng kiến, sản phẩm có giá trị phục vụ phát triển đất nước.

Đối với doanh nhân, doanh nghiệp Việt Nam ở nước ngoài, Nghị quyết định hướng phát huy vai trò kết nối, tạo điều kiện thuận lợi để đầu tư, sản xuất, kinh doanh, chuyển giao công nghệ, hình thành các mạng lưới hợp tác, chuỗi cung ứng, trung tâm đổi mới sáng tạo và hệ sinh thái khởi nghiệp giữa Việt Nam với thế giới.

Qua đó, mở rộng thị trường, thúc đẩy quảng bá hàng hóa, dịch vụ Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Gìn giữ tiếng Việt, bản sắc văn hóa và tăng cường gắn kết với quê hương

Một trong những nhiệm vụ được Nghị quyết nhấn mạnh là phát huy vai trò của người Việt Nam ở nước ngoài trong gìn giữ ngôn ngữ tiếng Việt, bản sắc văn hóa dân tộc và tăng cường gắn kết với quê hương, đất nước.

Nghị quyết định hướng đổi mới phương thức, tăng cường hợp tác quốc tế trong nghiên cứu, giảng dạy và tôn vinh tiếng Việt; vận động chính quyền các nước có đông người Việt Nam ủng hộ việc đưa tiếng Việt vào chương trình giáo dục các cấp; đồng thời hỗ trợ kinh phí và đào tạo chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ giáo viên dạy tiếng Việt trong cộng đồng.

Người Việt Nam ở nước ngoài cũng được xác định là những “đại sứ văn hóa”, “đại sứ hữu nghị” trong giới thiệu, quảng bá đất nước, con người Việt Nam. Nghị quyết đồng thời đề cập việc quan tâm, hỗ trợ thế hệ trẻ người Việt Nam ở nước ngoài gắn bó với quê hương, thông qua giáo dục truyền thống, lịch sử, văn hóa dân tộc, các hoạt động trải nghiệm, về nguồn, học tập, khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, tình nguyện và giao lưu Nhân dân.

Kiện toàn bộ máy, tăng cường phối hợp và bảo hộ công dân

Nghị quyết yêu cầu tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đủ thẩm quyền và vị thế để chủ trì, điều phối toàn diện công tác người Việt Nam ở nước ngoài.

Bộ Ngoại giao được xác định là cơ quan đầu mối, tham mưu chiến lược, điều phối, thống nhất quản lý nhà nước; các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài trực tiếp triển khai thực hiện. Các ban, bộ, ngành, địa phương phát huy vai trò chủ động, gắn công tác người Việt Nam ở nước ngoài với chiến lược phát triển của từng ngành, lĩnh vực và địa bàn.

Nghị quyết cũng yêu cầu bảo đảm nguồn lực, bố trí cán bộ, bộ phận chuyên trách làm công tác cộng đồng tại các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, nhất là những địa bàn có đông người Việt Nam; thường xuyên bồi dưỡng, tập huấn chuyên môn, nghiệp vụ theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại.

Cùng với đó, tiếp tục hoàn thiện cơ chế, nâng cao hiệu quả công tác bảo hộ công dân, nhất là trong các tình huống khẩn cấp; tăng cường phổ biến, giáo dục pháp luật và các kênh tư vấn, hỗ trợ pháp lý; đẩy mạnh hợp tác quốc tế về an ninh, tương trợ tư pháp, hình sự, dẫn độ, phòng chống tội phạm, di cư trái phép, mua bán người và phối hợp với chính quyền nước sở tại nhằm giảm thiểu tình trạng người Việt Nam vi phạm pháp luật nước sở tại.

Người Việt Nam ở nước ngoài là một phần quan trọng của sức mạnh dân tộc

Nghị quyết số 23-NQ/TW thể hiện bước tiếp tục đổi mới trong nhận thức và tổ chức thực hiện công tác người Việt Nam ở nước ngoài, với trọng tâm không chỉ là chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng mà còn kiến tạo môi trường để cộng đồng phát huy tối đa tiềm năng, trí tuệ và nguồn lực.

Việc xây dựng cộng đồng đoàn kết, phát triển, giữ gìn bản sắc và hướng về quê hương được đặt trong mối quan hệ chặt chẽ với nhiệm vụ xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc; đồng thời góp phần nâng cao sức mạnh mềm, uy tín và vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.

Về tổ chức thực hiện, Nghị quyết phân công cụ thể trách nhiệm cho các cơ quan trong hệ thống chính trị; trong đó yêu cầu Đảng ủy Chính phủ khẩn trương thể chế hóa thành cơ chế, chính sách và xây dựng Chương trình hành động; Đảng ủy Bộ Ngoại giao chủ trì phối hợp theo dõi, đôn đốc, kiểm tra, giám sát, sơ kết, tổng kết việc thực hiện. Ban Tuyên giáo Trung ương chủ trì, phối hợp tổ chức quán triệt, tuyên truyền, giáo dục, phổ biến Nghị quyết.

Nghị quyết số 23-NQ/TW chính thức thay thế Nghị quyết số 36-NQ/TW ngày 26/3/2004 và các văn bản chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về công tác người Việt Nam ở nước ngoài, đồng thời được phổ biến đến chi bộ.

Toàn văn Nghị quyết: TẠI ĐÂY