Hàng loạt xác cá voi con được phát hiện trôi dạt quanh bán đảo Valdés, khu vực sinh sản quan trọng của cá voi lưng thẳng phương Nam thuộc tỉnh Chubut, Argentina.

Từng bị săn bắt đến bên bờ tuyệt chủng trong thế kỷ 19 và 20, loài cá voi này hiện tập trung tại vùng biển kín gió quanh bán đảo để sinh sản và nuôi con.

Marcela Uhart, bác sĩ thú y tại Viện Sức khỏe Toàn diện thuộc Đại học California, Davis, đồng thời là trưởng Chương trình Giám sát Sức khỏe Cá voi lưng thẳng phương Nam cho biết: “Chúng tôi đang điều tra nguyên nhân cái chết của cá voi con dựa trên 23 năm theo dõi quần thể này. Điều đó cho phép chúng tôi khẳng định đây là một sự kiện bất thường”.

Theo Uhart, giả thuyết được ưu tiên hiện nay là cá voi con bị nhiễm trùng do vi khuẩn biển xâm nhập vào cơ thể thông qua những vết thương do mòng biển gây ra.

Trong nhiều thập kỷ, các loài chim biển đã tấn công những con cá voi nổi lên mặt nước để thở, mổ vào da và ăn lớp mỡ của chúng.

Cá voi trưởng thành dần thích nghi bằng cách chỉ đưa phần đầu lên khỏi mặt nước, giữ phần lưng chìm bên dưới để hạn chế nguy cơ bị mòng biển tấn công.

Tuy nhiên, cá voi con chưa thể thực hiện động tác này nên dễ trở thành mục tiêu của những con chim biển.

Các xác cá voi đã trôi dạt vào bờ biển quanh thành phố Puerto Madryn, trong đó có cả khu vực gần bến cảng trung tâm, khiến người dân và du khách lo lắng.

Người dân địa phương báo cáo đã nhìn thấy hàng trăm xác cá voi, song các nhà nghiên cứu chưa đưa ra con số chính thức và cho biết số liệu sẽ rõ ràng hơn sau khi mùa đánh bắt kết thúc, dự kiến vào cuối tháng 11.

Uhart cùng nhóm các nhà sinh vật học, bác sĩ thú y và kiểm lâm viên đang tìm kiếm những con cá voi con chết dạt vào bờ bằng nhiều phương tiện, từ trên đất liền đến thuyền, máy bay và máy bay không người lái.

Công việc này diễn ra trong điều kiện không dễ dàng khi nhóm nghiên cứu phải nhanh chóng kiểm tra và lấy mẫu trước khi các thi thể phân hủy.

Họ chụp ảnh, kiểm tra xác cá voi và thu thập các mẫu da, nội tạng để gửi đến một trường thú y ở thành phố Tandil, phía bắc Argentina, phục vụ xét nghiệm.

Vi khuẩn đã được phát hiện trong một số mô, nhưng các nhà nghiên cứu vẫn đang lấy mẫu để xác định chính xác loại vi sinh vật và làm rõ liệu nhiễm trùng có phải nguyên nhân trực tiếp khiến cá voi con chết hay không.

Ngay cả khi vi khuẩn được xác định là nguyên nhân, các nhà khoa học vẫn phải tìm hiểu vì sao chúng lại trở nên nguy hiểm đối với cá voi con trong năm nay.

Uhart cho rằng những thay đổi trong điều kiện môi trường biển, chẳng hạn nhiệt độ nước biển tăng, có thể liên quan đến biến đổi khí hậu hoặc hiện tượng El Niño, có khả năng góp phần tạo nên tình trạng bất thường này.

Các nhà nghiên cứu hy vọng việc tiếp tục thu thập và phân tích mẫu sẽ giúp xác định những yếu tố đứng sau sự kiện bất thường này, đồng thời lý giải vì sao mức độ ảnh hưởng đối với cá voi con lại nghiêm trọng đến vậy.