Nghị quyết phải giải quyết vấn đề thực tiễn

Bí thư Thành ủy TP.HCM Trần Lưu Quang cho biết, đây là kỳ họp chuyên đề có nhiều nội dung quan trọng, tập trung xem xét, quyết định các cơ chế, chính sách cụ thể hóa thẩm quyền theo Luật Phát triển đô thị.

Theo Bí thư Thành ủy TP.HCM, Luật Phát triển đô thị tạo khuôn khổ pháp lý mới, trao cho TP.HCM thẩm quyền lớn hơn, chủ động hơn. HĐND Thành phố xem xét, quyết định các nghị quyết trên nhiều lĩnh vực như tài chính - ngân sách; đất đai, tài nguyên, môi trường; quy hoạch, phát triển đô thị; khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo; giáo dục, y tế, nguồn nhân lực và các lĩnh vực thiết yếu khác.

Tuy nhiên, ông Trần Lưu Quang nhấn mạnh không nên ban hành nghị quyết chỉ để đáp ứng yêu cầu pháp lý, mà phải biến thẩm quyền được Quốc hội trao thành cơ chế cụ thể, tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực và tạo kết quả phát triển thực chất.

“Quyền hạn được trao là điều kiện rất quan trọng, nhưng quyền hạn tự nó không tạo ra kết quả”, Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang nói.

Theo ông Trần Lưu Quang, nếu pháp luật đã trao thẩm quyền nhưng thành phố chậm cụ thể hóa; nghị quyết được ban hành nhưng khó triển khai; chính sách đã có nhưng người dân, doanh nghiệp không tiếp cận được thì những thẩm quyền đó chưa tạo ra giá trị.

Bí thư Thành ủy đề nghị ưu tiên chất lượng, tính khả thi và hiệu quả thực tiễn của từng nghị quyết. Điều quan trọng không phải số lượng nghị quyết mà là sau mỗi nghị quyết, vấn đề gì được giải quyết.

Các chính sách phải đúng thẩm quyền, đúng pháp luật, đồng bộ, rõ đối tượng, điều kiện, trách nhiệm và đủ cụ thể để tổ chức thực hiện. Trước khi quyết định, cần làm rõ: “Nghị quyết này tháo gỡ được điểm nghẽn nào?”; “Nghị quyết này khơi thông được nguồn lực hoặc tạo ra động lực phát triển gì?”; “Và cuối cùng, cơ quan nào chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện?”.

Biến tiềm năng thành nguồn lực, động lực phát triển

Vấn đề thứ hai được Bí thư Thành ủy nhấn mạnh là sử dụng đúng và hiệu quả không gian chính sách để giải phóng nguồn lực, tạo động lực phát triển mới.

"Thành phố không chỉ đặt câu hỏi pháp luật cho phép làm gì mà cần đặt câu hỏi: “Trong phạm vi pháp luật cho phép, chúng ta có thể làm gì tốt hơn cho sự phát triển của thành phố”", ông Trần Lưu Quang nhấn mạnh.

Bí thư Trần Lưu Quang yêu cầu không tự giới hạn thẩm quyền được giao, nhưng tuyệt đối không vượt quá pháp luật; đồng thời phải chủ động, sáng tạo, công khai, minh bạch và chịu trách nhiệm.

“Quyền hạn lớn hơn nhất thiết phải đi liền với trách nhiệm lớn hơn”, Bí thư Thành ủy nhấn mạnh.

Theo đó, tài chính - ngân sách phải được sử dụng hiệu quả hơn; đất đai được sử dụng đúng mục đích và tạo giá trị cao hơn; quy hoạch thực sự dẫn dắt phát triển, tạo không gian đầu tư; khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo phải đi vào sản phẩm, sản xuất, kinh doanh và năng suất. Các chính sách về giáo dục, y tế, nguồn nhân lực phải trực tiếp góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống và chất lượng nguồn nhân lực.

“TP.HCM không thiếu tiềm năng. Vấn đề là phải biến tiềm năng thành nguồn lực; biến nguồn lực thành động lực và cuối cùng phải biến động lực thành kết quả phát triển cụ thể”, ông Trần Lưu Quang bày tỏ.

Gắn nghị quyết với trách nhiệm và kết quả

Bí thư Thành ủy TP.HCM yêu cầu các nghị quyết phải gắn ngay với trách nhiệm tổ chức thực hiện, sản phẩm đầu ra và kết quả có thể đo lường. Việc HĐND thông qua nghị quyết không phải là kết thúc mà “Thực ra, đó mới là bắt đầu”.

Theo đó, HĐND tạo hành lang pháp lý; UBND tổ chức triển khai; các sở, ngành cụ thể hóa cơ chế thành công việc, sản phẩm; xã, phường, đặc khu là nơi chính sách đi vào cuộc sống, đến với người dân và doanh nghiệp.

Sau kỳ họp, mỗi nghị quyết cần xác định rõ cơ quan chủ trì, trách nhiệm phối hợp, công việc phải thực hiện, sản phẩm đầu ra và kết quả cuối cùng.

“Không để nghị quyết đã ban hành nhưng vẫn không rõ ai chịu trách nhiệm. Không để một việc đã rõ thẩm quyền mà vẫn tiếp tục hỏi lẫn nhau, xin ý kiến vòng vòng và càng không thể để quyền đã được giao nhưng người được giao quyền lại không dám sử dụng”, Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang nói.

Việc đánh giá phải được lượng hóa. Với chính sách hỗ trợ, có thể đo bằng số người được hưởng lợi; với cơ chế mới, bằng số điểm nghẽn được tháo gỡ hoặc số dự án được triển khai; với thủ tục mới, bằng thời gian, chi phí được giảm; với nguồn lực mới, bằng lượng nguồn lực xã hội được huy động. Quan trọng nhất là người dân và doanh nghiệp phải cảm nhận được sự thay đổi.

“Cái gì đo được thì phải đo. Có đo lường mới đánh giá đúng kết quả; có đánh giá đúng kết quả mới xác định đúng trách nhiệm”, ông Trần Lưu Quang nhấn mạnh.

Bí thư Thành ủy đồng thời yêu cầu tăng cường giám sát, gắn phân cấp, phân quyền với kiểm soát quyền lực và trách nhiệm của cán bộ. HĐND không kết thúc vai trò khi nghị quyết được thông qua mà phải tiếp tục theo dõi, giám sát việc thực hiện.

“Nghị quyết của Hội đồng nhân dân phải sống trong thực tiễn, chứ không chỉ nằm trong hồ sơ”, ông Trần Lưu Quang nói.

Theo Bí thư Thành ủy, những cán bộ quyết định đúng, trong phạm vi thẩm quyền và pháp luật, công khai, minh bạch, không vụ lợi, dám làm và dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung cần được bảo vệ, hỗ trợ. Ngược lại, trường hợp lợi dụng quyền lực vì lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm, gây thất thoát, lãng phí phải được xử lý nghiêm.

“Bảo vệ người dám làm đúng và kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng quyền lực không mâu thuẫn với nhau - Đó là hai mặt của cùng một yêu cầu: quyền hạn phải đi cùng trách nhiệm và trách nhiệm phải được kiểm chứng bằng kết quả”, Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang khẳng định.

Ông Trần Lưu Quang nhấn mạnh, Luật Phát triển đô thị đã mở ra cho TP.HCM thêm thẩm quyền, công cụ và không gian phát triển mới. Tuy nhiên, cơ hội tự nó không tạo ra kết quả; yếu tố quyết định là năng lực tổ chức thực hiện và trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị, cán bộ được giao nhiệm vụ.

“Quyền hạn đã có, cơ chế đang được cụ thể hóa, nguồn lực và tiềm năng của thành phố còn rất lớn", ông Trần Lưu Quang nói.

Bí thư Thành ủy nhấn mạnh: “Thời gian không chờ chúng ta”, đồng thời bày tỏ tin tưởng các chính sách sẽ đi vào cuộc sống, tạo động lực để TP.HCM phát triển nhanh hơn, bền vững hơn, khai thác tốt hơn tiềm năng và phục vụ người dân, doanh nghiệp ngày càng tốt hơn.