Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng: Nhìn từ công tác chống khai thác IUU – Bài 1: Nhận diện âm mưu thâm độc

“Thẻ vàng” gây thiệt hại nặng nề

Tháng 5/2017, Đoàn công tác của Ủy ban châu Âu (EC) vào Việt Nam kiểm tra hoạt động tuân thủ các quy định của Liên minh châu Âu về đánh bắt thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), đồng thời đưa ra 5 yêu cầu đối với Việt Nam, đó là: (1) phải hoàn thiện thiện thể chế quản lý; (2) quản lý đội tàu khai thác phù hợp với nguồn lợi; (3) hoàn thiện hệ thống kiểm tra giám sát tàu cá trên biển và tại cảng; (4) thực xác nhận, chứng nhận nguồn gốc nguyên liệu thủy sản; (5) ngăn chặn, chấm dứt tàu cá Việt Nam khai thác bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài.

Ngày 23/10/2017, EC chính thức rút "thẻ vàng" đối với Việt Nam trong lĩnh vực khai thác hải sản vì vi phạm các nguyên tắc đánh bắt hải sản IUU. Các vi phạm về khai thác IUU mà EC đi đến rút “thẻ vàng” đối với thủy sản Việt Nam tập trung vào các hành vi: tổ chức cho người khác xuất cảnh trái phép; đánh bắt ngoài khu vùng biển của Việt Nam; nguồn gốc thủy sản không rõ ràng…

Việc EC rút “thẻ vàng” đối với thủy sản Việt Nam đã gây ra những tổn thất hết sức nghiêm trọng trên nhiều phương diện, cụ thể: Về kinh tế, việc rút “thẻ vàng” của EC khiến cho thủy sản Việt Nam xuất khẩu vào châu Âu gặp nhiều khó khăn, thời gian kiểm tra và lưu cảng kéo dài (có thể lên tới 4 tuần) làm gia tăng chi phí, ước tính mỗi container mất thêm chi phí hàng trăm triệu đồng.

Hơn nữa, thủy sản Việt Nam đứng trước nguy cơ bị trả hàng về rất cao, giá trị xuất khẩu thủy sản giảm rõ rệt (trước khi EC rút “thẻ vàng”, Việt Nam xuất khẩu đạt 450 triệu USD vào châu Âu, sau khi bị rút “thẻ vàng”, giá trị xuất khẩu thủy sản vào châu Âu giảm nhanh chóng chỉ còn từ 300 đến 350 triệu USD). Đời sống ngư dân sẽ gặp nhiều khó khăn vì đánh bắt nhưng việc xuất khẩu bị hạn chế, chi phí cao.

Về chính trị, việc rút “thẻ vàng” của EC cũng gây ảnh hưởng hình ảnh, vị thế và vai trò của Việt Nam trên trường quốc tế. Ngư dân đánh bắt trên vùng biển Việt Nam vừa là khai thác đảm bảo sinh kế nhưng cũng là vừa khẳng định chủ quyền biển, đảo của Việt Nam…; nếu ngư dân không đánh bắt, ra khơi thì rõ ràng việc thực thi chính sách chiến lược về biển, đảo của nước ta bị ảnh hưởng và gặp không ít khó khăn.

5 nhóm nội dung “đen tối”

Ngay sau thời điểm EC rút “thẻ vàng” đối với thủy sản Việt Nam, tranh thủ thời cơ rất nhanh, các thế lực thù địch, các đối tượng phản động đã đưa ra những luận điệu xuyên tạc, với âm mưu chống phá, xuyên tạc chủ trương, đường lối và những nỗ lực của Việt Nam về gỡ “thẻ vàng” IUU.

Với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học, công nghệ trên một số lĩnh vực mới như: trí tuệ nhân tạo (AI), internet kết nối vạn vật (IoT), công nghệ tạo ra các sản phẩm về âm thanh, hình ảnh, video giả mạo (công nghệ deepfake)… các thế lực thù địch, phản động triệt để lợi dụng tính năng nói trên và tính năng không giới hạn về mặt không gian, thời gian, tính ẩn danh và sự lan tỏa nhanh chóng của mạng xã hội để tăng cường các hoạt động tuyên truyền xuyên tạc, chống phá Đảng và Nhà nước, đi ngược những nỗ lực của Việt Nam trong chống khai thác IUU.

Các đối tượng hoạt động ngày càng tinh vi, sử dụng trang thiết bị hiện đại, liên kết chặt chẽ; có tổ chức, chỉ đạo, điều hành các hoạt động sử dụng công nghệ cao để tuyên truyền chống phá. Phần lớn các mạng xã hội phổ biến hiện nay là các nền tảng xuyên biên giới như: Facebook, Twitter, TikTok… có nhà cung cấp hoặc máy chủ đặt tại nước ngoài, đặc biệt là tại các quốc gia hậu thuẫn cho các thế lực thù địch, phản động lưu vong trong việc chống phá Đảng và Nhà nước. Các thế lực thù địch, các đối tượng phản động lợi dụng việc Việt Nam bị EC rút “thẻ vàng” đối với ngành thủy sản để xuyên tạc, chống phá tập trung vào 5 nhóm nội dung sau:

Nhóm thứ nhất, xuyên tạc bản chất và mục đích chính sách cho rằng Chính phủ Việt Nam "mượn tay" EC để chèn ép, triệt hạ sinh kế của ngư dân, đẩy ngư dân vào con đường khốn cực. Với mục đích gây ra tâm lý thù ghét, đối đầu giữa người dân và chính quyền; biến nỗ lực với quyết tâm chính trị cao nhất của Đảng, Nhà nước ta trong gỡ “thẻ vàng” của EC thành một cuộc "đàn áp kinh tế";

Nhóm thứ hai, các thế lực thù địch và phản động sử dụng triệt để mạng xã hội đăng tải các bài viết, các video sai sự thật để tuyên truyền rằng các biện pháp và nỗ lực của Chính phủ Việt Nam, các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương như: lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS), xây dựng Luật Thủy sản, tuyên truyền nâng cao nhận thức… chỉ là "diễn kịch", "làm màu" để đối phó với EC, còn thực chất Việt Nam không thể gỡ được “thẻ vàng”, nhằm phủ nhận nỗ lực và kết quả thực tế của công tác chống khai thác IUU tại Việt Nam; đồng thời thâm độc và nguy hiểm hơn là hạ thấp uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế, kích động EC giữ nguyên hoặc thắt chặt hơn "thẻ vàng", thậm chí tiến tới rút "thẻ đỏ" đối với thủy sản Việt Nam để phá hoại kinh tế và gây ảnh hưởng vị thế, vai trò của Việt Nam trên trường quốc tế;

Nhóm thứ ba, các thế lực thù địch và phản động kích động ngư dân vi phạm pháp luật và chống đối. Luận điệu mà chúng thường rêu rao đó là "biển là của chung", việc quy định vùng biển hay ranh giới là hạn chế quyền tự do đánh bắt của ngư dân. Chúng kích động ngư dân tắt VMS, tháo VMS gửi sang tàu khác hoặc tổ chức chống lại lực lượng chấp pháp như: Cảnh sát biển, Biên phòng, Kiểm ngư với mục đích tạo ra tình trạng vô chính phủ trên biển, gây khó khăn cho công tác quản lý và tạo cớ cho các thế lực bên ngoài can thiệp vào vấn đề chủ quyền;

Nhóm thứ tư, các thế lực thù địch và phản động đã lợi dụng vấn đề chủ quyền để gây chia rẽ. Chúng dựa vào việc Việt Nam còn có những vùng biển chồng lấn, vùng nước lịch sử với một số nước như: Campuchia, Indonesia, Malaysia… để từ đó xuyên tạc rằng Nhà nước "yếu thế" nên mới cấm ngư dân đánh bắt ở những vùng biển chồng lấn, vùng biển nước ngoài, bỏ mặc ngư dân đơn độc trên biển, nhằm đánh vào lòng yêu nước và tinh thần bám biển của ngư dân; từ đó gây mất niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng và sự bảo vệ của các lực lượng vũ trang chấp pháp trên biển.

Nhóm thứ năm, thông tin sai lệch về xử phạt hình sự tập trung xoáy sâu vào các vụ án hình sự (theo Nghị quyết 04/2024/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao) đối với hành vi môi giới, đưa tàu cá ra nước ngoài với mục đích để lu loa rằng Việt Nam đang "hình sự hóa" các quan hệ dân sự, đối xử khắc nghiệt với ngư dân nhằm làm suy giảm hiệu lực của pháp luật, khiến ngư dân hoang mang và lo sợ khi tham gia hoạt động kinh tế biển. Đồng thời chúng kích động ngư dân bất hợp tác, chống đối với lực lượng chấp pháp.

Đặc biệt là một số đối tượng phản động, lưu vong còn thiết lập các mạng lưới môi giới, tổ chức cho ngư dân xâm phạm vùng biển nước ngoài và sau đó tuyên truyền sai lệch để ngư dân đối phó, chống đối lực lượng chức; đồng thời lôi kéo ngư dân tổ chức các đường dây tổ chức cho người xuất cảnh trái phép.

Thâm độc hơn, các thế lực thù địch và phản động còn gửi các bài viết, các báo cáo sai sự thật cho các tổ chức, diễn đàn nhân quyền quốc tế nhằm bôi nhọ, làm xấu hình ảnh đất nước Việt Nam; tạo ra góc nhìn tiêu cực về nghề cá Việt Nam. Mặc khác, chúng lợi dụng sự thiếu hiểu biết của một bộ phận ngư dân để tuyên truyền, thông tin độc hại về chính sách của Việt Nam trong chống khai thác IUU để gây kích động, chia rẽ, gây hoang mang cho bà con ngư dân.

Tất cả các hoạt động chống phá, các luận điệu xuyên tạc nêu trên đều hướng tới mục tiêu cuối cùng là phá hoại nền kinh tế thủy sản, gây bất ổn an ninh trật tự và làm suy yếu khối đại đoàn kết dân tộc; làm mất uy tín, vị thế và vai trò của Việt Nam trên trường quốc tế.

Bài 2: Sự thật đập tan luận điệu xuyên tạc chống phá