Bản lĩnh, liêm chính: Gốc rễ của niềm tin công lý
Trong bối cảnh cải cách tư pháp đang được triển khai mạnh mẽ, công tác tổ chức, cán bộ tại hệ thống Tòa án nhân dân đóng vai trò then chốt, quyết định chất lượng xét xử và uy tín của cơ quan tư pháp. PV Báo Công lý đã có cuộc phỏng vấn ông Nguyễn Hoàng Lâm, Phó Chánh án TAND TP. Cần Thơ về những nội dung này.

PV: Thưa ông, công tác cán bộ luôn được coi là "gốc rễ của mọi công việc". Riêng với ngành Tòa án, đặc thù công việc đòi hỏi những tiêu chuẩn rất khắt khe. Xin ông chia sẻ đâu là áp lực lớn nhất trong công tác tổ chức - cán bộ của TAND thành phố Cần Thơ hiện nay?
Ông Nguyễn Hoàng Lâm, Phó Chánh án TAND TP. Cần Thơ:
Trong bối cảnh đòi hỏi ngày càng cao của yêu cầu công việc, áp lực lớn nhất đối với công tác tổ chức - cán bộ là biên chế công chức của Tòa án hai cấp còn thiếu nhiều, trong khi khối lượng số vụ việc thụ lý tăng cao, tranh chấp ngày càng phức tạp.
Bên cạnh đó, công tác cán bộ bao gồm nhiều khâu, từ tuyển chọn, nhận xét, đánh giá cán bộ cho đến quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, luân chuyển, bố trí, sử dụng, bổ nhiệm, miễn nhiệm, thực hiện chế độ, chính sách đãi ngộ đối với cán bộ. Mỗi khâu có vị trí, tính chất quan trọng khác nhau, trong đó công tác đánh giá, sử dụng cán bộ có vai trò đặc biệt quan trọng.
Nếu đánh giá, sử dụng cán bộ đúng thì sẽ phát huy hết năng lực, sở trường của đội ngũ cán bộ, gắn với vị trí công việc được giao. Ngược lại, nếu đánh giá cán bộ không đúng sẽ dẫn đến việc bố trí, sắp xếp cán bộ không phù hợp, không phát huy được năng lực, khát vọng cống hiến của cán bộ, ảnh hưởng đến hiệu quả công việc.
Do vậy, khi đánh giá, sử dụng cán bộ, ngoài sự công tâm, khách quan, phải dựa trên nền tảng khoa học với quan điểm, phương pháp đúng đắn, tránh bỏ sót nhân tài và tuyệt đối không bổ nhiệm nhầm người.
PV: Có thể nói, áp lực công việc của ngành Tòa án ngày càng lớn khi số lượng vụ việc phải thụ lý ngày càng nhiều, phức tạp. Trước bối cảnh đó, TAND thành phố Cần Thơ có giải pháp như thế nào để đảm bảo số lượng lẫn chất lượng đội ngũ cán bộ?
Ông Nguyễn Hoàng Lâm, Phó Chánh án TAND TP Cần Thơ:
Thứ nhất là kiện toàn bộ máy tổ chức, tăng cường nguồn lực, nhân lực cho TAND khu vực. TAND thành phố Cần Thơ được sáp nhập từ 03 đơn vị là TAND thành phố Cần Thơ (cũ), TAND tỉnh Sóc Trăng và TAND tỉnh Hậu Giang.
Ngay sau khi sáp nhập, yêu cầu về công tác cán bộ đặt ra là rất lớn nhằm đảm bảo cho bộ máy làm việc của TAND thành phố và 14 Tòa án khu vực được ổn định nhanh chóng, vận hành trơn tru và hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp.
Công tác nhân sự nhanh chóng được kiện toàn từ các chức vụ lãnh đạo, quản lý cho đến các chức danh tư pháp. Vấn đề đặt ra cấp bách tại thời điểm đó là tăng cường nhân sự và tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất, tốt nhất cho TAND các khu vực hoạt động trong tình hình mới, nhất là khi được tăng thẩm quyền xét xử các loại án.
Trước tình hình đó, Ban Thường vụ, Ban lãnh đạo đã kịp thời điều động nhân sự từ TAND thành phố về TAND các khu vực và từ TAND khu vực ít án, nhiều biên chế hơn sang TAND khu vực có nhiều án và ít biên chế hơn.
Khi sáp nhập, TAND thành phố có 146 biên chế, TAND thành phố đã điều động ngay 47 biên chế về TAND các khu vực. Việc điều động biên chế về TAND các khu vực với nhiều các chức danh, chức vụ và nhiệm vụ công tác, đảm bảo tính hiệu quả, sự hài hòa, phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ cũng như năng lực, sở trường công tác, hoàn cảnh của từng cán bộ, công chức và người lao động.
Thứ hai là chú trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng trình độ lý luận chính trị, kiến thức quốc phòng, chuyên môn nghiệp nhất là việc tự đào tạo, bồi dưỡng, đây là giải pháp đảm bảo chất lượng đội ngũ cán bộ.
Từ ngày 01/7/2025 đến nay, TAND thành phố đã cử 70 đồng chí đi đào tạo, bồi dưỡng; tổ chức nhiều hội nghị chuyên đề để nâng cao nghiệp vụ cho các chức danh tư pháp. Ngoài ra, các công chức có chức danh tư pháp đều được tham gia nhiều cuộc tập huấn chuyên môn nghiệp vụ, chuyển đổi số.. do TANDTC tổ chức.
PV: Xây dựng đội ngũ không chỉ là bổ sung số lượng mà quan trọng hơn là giữ gìn sự trong sạch. Thẩm phán là người thực thi công lý, yêu cầu về sự liêm chính là tuyệt đối. Công tác giám sát, kiểm tra cán bộ được thực hiện ra sao, thưa ông?
Ông Nguyễn Hoàng Lâm, Phó Chánh án TAND TP Cần Thơ:
Công tác kiểm tra, giám sát luôn được Đảng ủy, Ban Thường vụ Đảng ủy và lãnh đạo cơ quan đặc biệt quan tâm, thực hiện thường xuyên.
Chỉ đạo việc phổ biến, quán triệt, tuyên truyền, triển khai thực hiện các văn bản của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Ủy ban Kiểm tra Trung ương về công tác xây dựng Đảng nói chung, công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật Đảng nói riêng; chủ động cụ thể hóa, sửa đổi, bổ sung và ban hành các quy chế, kế hoạch về công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật Đảng.
Từ đầu năm 2026 đến nay, Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy TAND thành phố đã thực hiện 03 cuộc kiểm tra và 01 cuộc giám sát đối với 18 các Chi bộ, Đảng bộ bộ phận thuộc Đảng bộ TAND thành phố.
Ngoài ra, Lãnh đạo TAND thành phố đã chỉ đạo Phòng Giám đốc, Kiểm tra, Thanh tra và Thi hành án tiến hành kiểm tra, thanh tra định kỳ hoặc đột xuất khi cần thiết đối với Tòa án các khu vực.
PV: Để trở thành một Thẩm phán là một hành trình rất dài. Công tác quy hoạch, tạo nguồn và bổ nhiệm cán bộ tại đơn vị đang được thực hiện ra sao để đảm bảo không bỏ sót nhân tài nhưng cũng không chọn nhầm người?
Ông Nguyễn Hoàng Lâm, Phó Chánh án TAND TP Cần Thơ:
Như đã trình bày, công tác đào tạo, bồi dưỡng luôn được quan tâm để tạo nguồn bổ nhiệm cán bộ có tâm, có tầm và có chuyên môn nghiệp vụ giỏi.
Để thực hiện tốt điều này, TAND thành phố luôn sát sao trong công tác cán bộ, quan tâm theo dõi quá trình công tác, quan điểm lập trường chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống của cán bộ công chức để phát hiện và tìm ra những người có đủ các tiêu chuẩn chung và những người có tố chất, có khát vọng và triển vọng tạo mọi điều kiện thuận lợi để họ được phát triển và cống hiến tốt nhất, đảm bảo không chọn sai người và không bỏ sót nhân tài.

PV: Bên cạnh năng lực chuyên môn, đạo đức công vụ và sự liêm chính của cán bộ Tòa án là điều dư luận đặc biệt quan tâm. TAND thành phố làm gì để xây dựng "bức tường lửa" ngăn chặn các tiêu cực, thưa ông?
Ông Nguyễn Hoàng Lâm, Phó Chánh án TAND TP Cần Thơ:
Phải tăng cường kỷ cương, kỷ luật công vụ; thực hiện nghiêm túc lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với ngành Tòa án “Phụng công, thủ pháp, chí công vô tư”, với phương châm “Gần dân, hiểu dân, giúp dân và học dân”; thực hiện tốt Quy định số 132-QĐ/TW, ngày 27/10/2023 của Bộ Chính trị về kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong hoạt động điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án; thực đúng quy định về quy trình lựa chọn cán bộ công chức để đào tạo, bồi dưỡng, điều động, luân chuyển, bố trí cán bộ ở các chức danh, chức vụ và nhiệm vụ.
Phòng Tổ chức cán bộ phải thường xuyên quan tâm, theo dõi quá trình công tác của cán bộ, công chức và đánh giá đúng năng lực, chính trị, tư tưởng và đạo đức, lối sống của cán bộ công chức, tham mưu tốt cho lãnh đạo lựa chọn để tạo nguồn và phát triển.
Tham mưu cho Đảng ủy, Ban Thường vụ và Bí thư Đảng ủy tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và kiểm tra, thanh tra công vụ, kịp thời ngăn ngừa, phòng chống và phát hiện những sai phạm để kịp thời xử lý, đồng thời phối hợp với các cơ quan báo chí và tăng cường nắm bắt dư luận để kịp thời phát hiện những dấu hiệu sai phạm khi chưa xảy ra hoặc đã xảy ra để xử lý.
PV: Xin cảm ơn ông!