Bài 3: Từ quỹ đất công đến lợi ích của người bệnh
Việc TP.HCM ưu tiên sử dụng quỹ nhà, đất công dôi dư sau sắp xếp để mở rộng hệ thống bệnh viện công không chỉ góp phần giảm áp lực quá tải tại các cơ sở y tế tuyến cuối mà còn tạo điều kiện để người dân được tiếp cận dịch vụ khám, chữa bệnh thuận lợi hơn. Từ nguồn lực tài sản công, thành phố đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng hệ thống y tế đa trung tâm, lấy người bệnh làm trung tâm phục vụ.
Việc TP.HCM ưu tiên sử dụng quỹ nhà, đất công dôi dư sau sắp xếp để mở rộng hệ thống bệnh viện công không chỉ góp phần giảm áp lực quá tải tại các cơ sở y tế tuyến cuối mà còn tạo điều kiện để người dân được tiếp cận dịch vụ khám, chữa bệnh thuận lợi hơn. Từ nguồn lực tài sản công, thành phố đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng hệ thống y tế đa trung tâm, lấy người bệnh làm trung tâm phục vụ.
Ưu tiên sử dụng trụ sở công và quỹ nhà, đất công dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy cho lĩnh vực giáo dục và y tế là chủ trương lớn của Đảng theo chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhằm chống lãng phí, phát huy hiệu quả tài sản công và tạo thêm nguồn lực cho phát triển an sinh xã hội. Thực hiện chủ trương này, TP.HCM đang khẩn trương rà soát, bố trí các cơ sở phù hợp để phục vụ nhu cầu khám, chữa bệnh.
Trong chuyến khảo sát các cơ sở nhà, đất công dôi dư trên địa bàn hồi tháng 6/2026, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.HCM Nguyễn Phước Lộc nhấn mạnh, thành phố đang triển khai quyết liệt chủ trương ưu tiên sử dụng các trụ sở công, đất công dôi dư cho giáo dục và y tế sau khi sắp xếp tổ chức bộ máy.
Theo ông Nguyễn Phước Lộc, việc đưa các cơ sở này vào phục vụ ngành y tế sẽ góp phần mở rộng không gian phát triển, nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh, cải thiện điều kiện làm việc của đội ngũ y tế, đồng thời tăng cường kiểm soát nhiễm khuẩn và bảo đảm an toàn cho người bệnh.
Lãnh đạo TP.HCM cho biết, thành phố hiện có 22 bệnh viện hạng I tuyến cuối được Bộ Y tế giao nhiệm vụ chỉ đạo tuyến cho toàn khu vực phía Nam. Không chỉ phục vụ người dân thành phố, các bệnh viện này còn tiếp nhận lượng lớn người bệnh từ nhiều tỉnh, thành nên luôn trong tình trạng chịu áp lực rất lớn.
Để giải quyết bài toán này, TP.HCM đang triển khai đồng thời ba nhóm giải pháp gồm: tận dụng quỹ nhà, đất công dôi dư; mở rộng cơ sở 2 của các bệnh viện; và đầu tư xây dựng mới. Trong đó, khai thác các cơ sở công dôi dư được xem là giải pháp nhanh, tiết kiệm và hiệu quả để gia tăng năng lực tiếp nhận người bệnh.
Ông Nguyễn Phước Lộc đề nghị các bệnh viện sau khi được giao cơ sở mới phải khai thác tối đa công năng, gắn với nâng cao chất lượng điều trị, phát triển các chuyên khoa sâu, nhất là chăm sóc sức khỏe người cao tuổi và trẻ em. Đồng thời, cần đầu tư đồng bộ trang thiết bị, nguồn nhân lực, bảo đảm các tiêu chuẩn về môi trường bệnh viện, phòng cháy chữa cháy, xử lý chất thải và kiểm soát nhiễm khuẩn.
Lãnh đạo thành phố cũng yêu cầu ngành y tế tiếp tục rà soát các trụ sở công, đất công chưa sử dụng hiệu quả để bố trí cho những bệnh viện đang thiếu mặt bằng; đẩy nhanh tiến độ cải tạo, hoàn thiện thủ tục pháp lý để sớm đưa các cơ sở vào hoạt động. Theo ông, cơ sở nào hoàn thành sớm thì người dân được hưởng lợi sớm ngày đó.
Không chỉ giải quyết nhu cầu trước mắt, việc khai thác quỹ nhà, đất công dôi dư còn được TP.HCM xác định là giải pháp quan trọng để tái cấu trúc hệ thống y tế theo hướng hiện đại và phát triển bền vững.
Tại cuộc làm việc ngày 7/7 về phương án bố trí quỹ nhà, đất công dôi dư cho lĩnh vực y tế và giáo dục, ông Nguyễn Phước Lộc cho biết, thành phố sẽ tiếp tục hoàn thiện phương án sử dụng các cơ sở dôi dư theo đúng định hướng của Trung ương, ưu tiên mở rộng không gian phát triển cho các bệnh viện công lập.
Thực tế, chủ trương này đã bước đầu mang lại hiệu quả khi nhiều cơ sở được chuyển giao phục vụ hoạt động khám, chữa bệnh. Cụ thể, cơ sở của Trung tâm Y tế quận 3 được giao cho Bệnh viện Tai Mũi Họng TP.HCM; cơ sở Bệnh viện Quận 10 được bố trí cho Bệnh viện Nhân dân 115; Ban Bảo vệ chăm sóc sức khỏe cán bộ được chuyển về Bệnh viện Mắt TP.HCM.
Theo định hướng phát triển, TP.HCM sẽ tiếp tục gắn việc sử dụng quỹ nhà, đất công với quy hoạch đô thị, dân cư và hạ tầng giao thông, từng bước hình thành các trung tâm y tế mới tại khu vực phía Đông, phía Tây Bắc và các địa bàn động lực phát triển, qua đó phân bổ hợp lý hơn nguồn lực y tế, giảm áp lực cho khu vực trung tâm và nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ khám, chữa bệnh của người dân.
Theo TS BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu - Phó Giám đốc Sở Y tế TP.HCM, thực tiễn triển khai tại nhiều đơn vị như: Bệnh viện Từ Dũ, Bệnh viện Nhân dân Gia Định, Bệnh viện Nhân dân 115, Bệnh viện Mắt TP.HCM và một số bệnh viện đầu ngành khác cho thấy mô hình bệnh viện đa cơ sở đang phát huy hiệu quả rõ nét trên ba phương diện: chuyên môn, tổ chức hệ thống và sử dụng nguồn lực.
Tại Bệnh viện Từ Dũ, việc phát triển cơ sở mới ở khu vực xa trung tâm đã chứng minh hiệu quả của mô hình bệnh viện chuyên khoa đầu ngành kết nối với các bệnh viện đa khoa và chuyên khoa địa phương. Cách tổ chức này giúp người dân được tiếp cận dịch vụ chất lượng cao ngay gần nơi sinh sống, giảm thời gian, chi phí đi lại và hạn chế chuyển tuyến không cần thiết.
Đối với Bệnh viện Nhân dân Gia Định, việc tiếp nhận, sáp nhập và tổ chức lại cơ sở mới đã hình thành đầu mối quản trị thống nhất từ chuyên môn, nhân lực đến quản lý chất lượng, giúp khai thác hiệu quả hơn cơ sở vật chất, trang thiết bị và nguồn lực hiện có.
Trong khi đó, việc mở rộng cơ sở tại Bệnh viện Nhân dân 115, Bệnh viện Mắt TP.HCM cùng nhiều bệnh viện chuyên khoa khác đang hướng đến mục tiêu chung là mở rộng không gian cung ứng dịch vụ y tế chuyên sâu, giảm tải cho cơ sở chính, nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ của người dân và tạo điều kiện triển khai thêm nhiều kỹ thuật cao.
Theo TS BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu, mô hình bệnh viện đa cơ sở không đơn thuần là mở rộng quy mô khám, chữa bệnh mà còn là giải pháp tổ chức lại hệ thống y tế công lập theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững.
Khi các cơ sở được vận hành trong cùng một hệ thống, việc điều phối người bệnh sẽ hợp lý hơn, tăng cường liên thông chuyên môn, hội chẩn, chuyển giao kỹ thuật và sử dụng hiệu quả tài sản công. Điều này không chỉ giúp giảm áp lực cho các bệnh viện tuyến cuối mà còn tạo điều kiện để người dân ở khu vực vùng ven hoặc xa trung tâm tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao thuận tiện hơn.
Theo Phó Giám đốc Sở Y tế TP.HCM, mục tiêu cuối cùng là xây dựng một hệ thống y tế hiện đại, liên thông và đa trung tâm, trong đó người dân được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng ngay tại nơi sinh sống, còn các bệnh viện đầu ngành tập trung phát triển kỹ thuật chuyên sâu và dẫn dắt toàn mạng lưới.
.png)
Những chủ trương mở rộng hệ thống bệnh viện công và khai thác hiệu quả quỹ nhà, đất công dôi dư không chỉ được giới chuyên môn đánh giá cao mà còn nhận được sự đồng tình, kỳ vọng lớn từ người dân. Với nhiều bệnh nhân thường xuyên điều trị tại các bệnh viện tuyến cuối, việc có thêm cơ sở khám, chữa bệnh đồng nghĩa với cơ hội được phục vụ nhanh hơn, giảm thời gian chờ đợi và nâng cao chất lượng điều trị.
Hơn một năm trở lại đây, gần như tháng nào ông Nguyễn Hồng Tâm (Đắk Lắk) cũng phải vượt hàng trăm ki-lô-mét xuống TP.HCM điều trị bệnh. Mỗi lần tái khám là một hành trình dài khi phải mất nhiều thời gian di chuyển rồi tiếp tục chờ nhiều giờ vì bệnh viện luôn đông bệnh nhân.
Khi biết TP.HCM đang mở rộng nhiều bệnh viện công bằng cách tận dụng các cơ sở y tế và trụ sở công dôi dư sau sắp xếp, ông Tâm cho biết rất phấn khởi vì đây là giải pháp mang lại lợi ích trực tiếp cho người bệnh.
"Mỗi lần xuống TP.HCM tôi đều phải đi từ rất sớm vì sợ đông bệnh nhân. Điều mong nhất là được khám nhanh hơn, đỡ phải chờ đợi. Nếu có thêm cơ sở khám chữa bệnh, không gian rộng hơn thì cả người bệnh và người nhà đều bớt mệt mỏi, nhất là những người ở tỉnh như chúng tôi", ông Tâm chia sẻ.
Đồng hành cùng cha trong nhiều đợt điều trị, chị Nguyễn Quỳnh cho biết mỗi lần đưa bố đi khám đều phải thức dậy từ 2-3 giờ sáng để kịp đến bệnh viện lấy số.
"Có những hôm đến nơi trời còn chưa sáng nhưng đã rất đông người xếp hàng. Nếu sau này có thêm nhiều cơ sở khám chữa bệnh, người bệnh được phân luồng hợp lý hơn thì sẽ đỡ vất vả rất nhiều. Chúng tôi chỉ mong bố được khám đúng giờ, điều trị sớm rồi trở về nhà nghỉ ngơi", chị Nguyễn Quỳnh chia sẻ.
Không chỉ người bệnh từ các tỉnh, người dân TP.HCM cũng kỳ vọng việc mở rộng các bệnh viện công sẽ góp phần nâng cao chất lượng phục vụ.
Là bệnh nhân vừa phẫu thuật tại Bệnh viện Mắt TP.HCM, chị Nguyễn Trang (ngụ phường Bảy Hiền) cho biết, bản thân rất vui khi thành phố tận dụng các trụ sở công dôi dư để mở rộng cơ sở khám, chữa bệnh.
"Điều người bệnh mong nhất là được khám và điều trị nhanh hơn. Trước đây bệnh viện lúc nào cũng rất đông, khu vực chờ nhiều thời điểm khá chật. Nếu có thêm cơ sở mới, quy trình khám chữa bệnh thuận tiện hơn, thời gian chờ được rút ngắn thì người bệnh sẽ đỡ vất vả rất nhiều", chị Nguyễn Trang chia sẻ.
Cũng theo chị Nguyễn Trang, với những bệnh nhân phải tái khám nhiều lần sau phẫu thuật hoặc điều trị dài ngày, việc có thêm không gian khám, chữa bệnh rộng rãi, khang trang sẽ giúp quá trình điều trị thuận lợi hơn, đồng thời tạo tâm lý yên tâm mỗi khi đến bệnh viện.
Nhiều người bệnh cũng bày tỏ mong muốn TP.HCM tiếp tục nhân rộng mô hình bệnh viện đa cơ sở, đầu tư thêm các cơ sở khám, chữa bệnh tại những khu vực đông dân cư hoặc xa trung tâm nhằm giảm áp lực cho các bệnh viện tuyến cuối, rút ngắn thời gian chờ đợi và giúp người dân tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao thuận tiện hơn.
Thực hiện: Kim Sáng
Bài cuối: Tạo nền tảng xây dựng mạng lưới y tế chuyên sâu của TP.HCM