Tây Ninh cần hơn 5.800 tỷ đồng đầu tư trường lớp, thiết bị

Khó khăn tập trung ở khu vực biên giới

Sau sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức lại mạng lưới giáo dục, Tây Ninh hiện có 531 cơ sở, đơn vị giáo dục.

Trong đó, mạng lưới trường học gồm 135 trường mầm non, 156 trường tiểu học, 102 trường THCS, 64 trường tiểu học và THCS, 57 trường THPT và 9 trường THCS và THPT.

Các đơn vị còn lại gồm 3 trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên, 1 trung tâm giáo dục thường xuyên và kỹ thuật tổng hợp, 1 trường giáo dục chuyên biệt, 1 trường nuôi dạy trẻ khuyết tật, 1 trung tâm ngoại ngữ - tin học và 1 trường trung cấp kinh tế - kỹ thuật.

Trong đó, trung tâm ngoại ngữ - tin học đang hoàn thiện thủ tục giải thể; trường trung cấp kinh tế - kỹ thuật đang hoàn thiện thủ tục sáp nhập vào Trường Cao đẳng nghề Tây Ninh.

Về nhân sự, số cán bộ quản lý tại các cơ sở giáo dục giảm từ 1.898 xuống 1.467 người sau sắp xếp. Tuy nhiên, toàn tỉnh còn thiếu 1.751 giáo viên, gồm 145 giáo viên mầm non, 491 giáo viên tiểu học, 751 giáo viên THCS và 364 giáo viên THPT.

Tình trạng thiếu giáo viên không đồng đều giữa các cấp học, môn học và địa phương. Một số môn học ở bậc trung học và các môn nghệ thuật gặp khó khăn về nguồn tuyển, trong khi khu vực tăng dân số nhanh chịu áp lực mở rộng quy mô học sinh.

Bên cạnh nhân lực, một số nơi còn thiếu phòng học, phòng chức năng, thiết bị dạy học tối thiểu, hạ tầng công nghệ thông tin, nước sạch, nhà vệ sinh và điều kiện phục vụ bán trú.

Những hạn chế này tập trung rõ hơn tại khu vực biên giới, địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn và khu vực gia tăng dân số cơ học.

Tình trạng thiếu giáo viên và cơ sở vật chất ảnh hưởng đến việc tổ chức dạy học hai buổi/ngày, các hoạt động giáo dục toàn diện cũng như công tác chăm sóc, bảo đảm an toàn cho học sinh.

Vì vậy, yêu cầu đặt ra không chỉ là bổ sung đủ giáo viên, phòng học mà còn phải bảo đảm đúng cơ cấu bộ môn, đúng nơi có nhu cầu, đồng thời duy trì khả năng tiếp cận trường lớp thuận lợi cho học sinh.

Hàng nghìn tỷ đồng đầu tư trường lớp

Trong giai đoạn 2026–2030, ngành Giáo dục và Đào tạo Tây Ninh tiếp tục tham mưu đầu tư theo mức độ thiếu hụt thực tế, ưu tiên địa bàn khó khăn, vùng biên giới và khu vực có số học sinh tăng nhanh.

Các giải pháp tập trung vào trường lớp, thiết bị; phát triển đội ngũ; hạ tầng số và điều kiện học tập an toàn.

Theo các phương án đầu tư đang được tham mưu, kinh phí dự kiến hỗ trợ đầu tư phòng học, phòng chức năng cho khối tiểu học và THCS khoảng 2.454 tỷ đồng, khối mầm non khoảng 1.495 tỷ đồng.

Kinh phí dự kiến mua sắm thiết bị dạy học cho trường phổ thông khoảng 1.515 tỷ đồng và trường mầm non khoảng 423,6 tỷ đồng.

Đây là quy mô kinh phí dự kiến của các đề án, dự án ở những giai đoạn chuẩn bị, phê duyệt khác nhau, không đồng nghĩa toàn bộ số vốn đã được bố trí hoặc giải ngân.

Đối với khu vực biên giới, ngành đã phối hợp tham mưu đầu tư xây dựng 19 trường phổ thông liên cấp tiểu học và THCS tại 19 xã biên giới, với tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 1.669 tỷ đồng.

Cùng với xây dựng trường lớp, ngành tính toán phương án bố trí giáo viên, tổ chức ăn, ở, nước sạch, y tế và các điều kiện bảo đảm an toàn để công trình sau khi hoàn thành có thể phục vụ học sinh hiệu quả.

Bổ sung giáo viên, tạo nguồn nhân lực lâu dài

Trong năm học 2025–2026, tỉnh đã tuyển dụng 1.292 giáo viên và 192 nhân viên trường học.

Trước mắt, ngành tiếp tục phối hợp rà soát nhu cầu theo môn học, cấp học và địa bàn; xem xét bố trí cán bộ quản lý dôi dư có năng lực, điều kiện phù hợp trở lại giảng dạy; điều động, phân công giáo viên dạy liên trường, liên cấp ở nơi cần thiết.

Các cơ sở giáo dục có thể áp dụng giải pháp hợp đồng thực hiện công việc hoặc huy động nhà giáo nghỉ hưu, nhà giáo thỉnh giảng theo đúng điều kiện, thẩm quyền và quy định hiện hành, trong đó có Nghị định số 235/2026/NĐ-CP và Thông tư số 59/2026/TT-BGDĐT ngày 15/7/2026.

Về tạo nguồn lâu dài, sở đã ký hợp đồng đào tạo với các cơ sở đào tạo, với quy mô 624 chỉ tiêu sinh viên sư phạm theo cơ chế quy định tại Nghị định số 116/2020/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 60/2025/NĐ-CP.

Đồng thời, sở đã trình UBND tỉnh nhu cầu đăng ký đào tạo giáo viên năm 2027 là 1.564 chỉ tiêu, gồm 370 giáo viên mầm non, 636 giáo viên tiểu học và 558 giáo viên THCS, THPT.

Ngành giáo dục cũng thực hiện lộ trình nâng trình độ chuẩn đào tạo của giáo viên giai đoạn 2026–2030, bồi dưỡng năng lực chuyên môn, công nghệ số, ngoại ngữ và quản trị nhà trường.

Đối với chuyển đổi số, ngành đã tham mưu dự án xây dựng, nâng cấp hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu ngành với kinh phí dự kiến khoảng 157,2 tỷ đồng.

Việc phân bổ nguồn lực được đặt ra theo hướng tránh đầu tư trùng lắp giữa các chương trình, dự án, bảo đảm công khai, tiết kiệm và hướng đến môi trường học tập an toàn, thuận lợi cho học sinh.

Việc kết hợp đầu tư cơ sở vật chất với bổ sung, đào tạo giáo viên là yêu cầu quan trọng để mạng lưới trường học sau sắp xếp đáp ứng nhu cầu học tập, nhất là tại những địa bàn còn nhiều khó khăn.