TP.HCM tháo gỡ vướng mắc, tăng tốc các dự án cải thiện môi trường

Dự án kênh Tham Lương – Bến Cát – rạch Nước Lên đạt 75% khối lượng

Dự án xây dựng hạ tầng, cải tạo môi trường kênh Tham Lương – Bến Cát – rạch Nước Lên có tổng mức đầu tư 9.030,910 tỷ đồng, trong đó ngân sách Trung ương bố trí 4.000 tỷ đồng, ngân sách TP.HCM là 5.030,910 tỷ đồng. Dự án được phê duyệt thực hiện trong giai đoạn 2021–2026, với 11 gói thầu xây lắp từ XL-01 đến XL-11.

Theo tiến độ triển khai, khối lượng thi công toàn dự án hiện đạt khoảng 75%. Tuy nhiên, một số gói thầu vẫn chưa đáp ứng tiến độ theo hợp đồng. Cụ thể, gói XL-04 đạt khoảng 60,1%, trong khi gói XL-09 đạt khoảng 85,3%, dù đã qua mốc tiến độ ngày 30/9/2026.

Theo kế hoạch, công trình dự kiến được khai thác kỹ thuật vào cuối năm 2026, hoàn thành và đưa vào vận hành ngày 30/6/2027. Hiện nay, dự án còn một trường hợp chưa bàn giao mặt bằng tại phường Bình Lợi Trung, ảnh hưởng đến quá trình triển khai các hạng mục liên quan.

Đối với công tác đào, nạo vét, tổng khối lượng dự kiến khoảng 3,9 triệu m³, gồm 3,3 triệu m³ nạo vét lòng kênh và 0,6 triệu m³ đào đất hai bên bờ. Các thủ tục liên quan đến những hạng mục này đang tiếp tục được thực hiện.

Bên cạnh khó khăn về mặt bằng, biến động giá nhiên liệu cũng làm gia tăng chi phí vận hành máy móc và vận chuyển vật liệu. Đáng chú ý, giá bê tông nhựa tăng khoảng 40%, tạo thêm áp lực về chi phí cho các nhà thầu.

Trước tình hình này, Ban Quản lý dự án Hạ tầng đô thị TP.HCM đang phối hợp với các nhà thầu rà soát biến động giá, lập hồ sơ xác định chênh lệch giá theo hợp đồng và chỉ số giá xây dựng được công bố, làm cơ sở xem xét điều chỉnh theo quy định.

Đối với các nhà thầu có tiến độ thi công chưa đáp ứng yêu cầu, ban quản lý đã cảnh báo vi phạm hợp đồng, đồng thời yêu cầu bổ sung nhân lực, thiết bị và bảo đảm nguồn lực tài chính để tăng tốc triển khai. Trường hợp không khắc phục, các nhà thầu có thể bị áp dụng chế tài, điều chuyển khối lượng hoặc thay thế theo quy định.

Về công tác lựa chọn nhà thầu đối với các gói thầu bổ sung, điều chỉnh, đến nay đã hoàn thành 15/17 gói; 2 gói còn lại chưa đủ điều kiện lựa chọn nhà thầu.

Trong số 10 gói có thiết kế bổ sung, 8 gói từ XL-02 đến XL-09 đã được phê duyệt. Hai gói XL-01 và XL-10 dự kiến được phê duyệt trong quý IV/2026.

Dự án vệ sinh môi trường giai đoạn 2 đạt 86% tiến độ

Cùng với dự án cải tạo kênh Tham Lương – Bến Cát – rạch Nước Lên, Dự án Vệ sinh môi trường TP.HCM giai đoạn 2 cũng đang được tập trung triển khai nhằm hoàn thiện hệ thống thu gom, xử lý nước thải tại toàn bộ lưu vực Nhiêu Lộc – Thị Nghè và khu vực quận 2 trước đây.

Các hạng mục chính của dự án gồm tuyến cống bao đường kính 3.200mm, dài 7,85km; Nhà máy xử lý nước thải Nhiêu Lộc – Thị Nghè công suất 480.000m³/ngày đêm; cùng hệ thống cống cấp 2, cấp 3 tại các khu vực Thảo Điền, Nam Thảo Điền, Bình Trưng Đông và Bình Trưng Tây.

Dự án được triển khai trong giai đoạn 2015–2026, có tổng mức đầu tư 10.606,431 tỷ đồng, tương đương 499 triệu USD, theo Quyết định số 2977/QĐ-UBND ngày 31/7/2024.

Trong cơ cấu nguồn vốn, vốn vay chiếm 419 triệu USD, gồm 169 triệu USD từ Hiệp hội Phát triển quốc tế (IDA) và 250 triệu USD từ Ngân hàng Tái thiết và Phát triển quốc tế (IBRD).

Phần vốn đối ứng của thành phố là 1.704,357 tỷ đồng, tương đương 80 triệu USD. Các hiệp định tín dụng và vay có hiệu lực đến ngày 31/12/2026.

Đến nay, tiến độ chung của dự án đạt khoảng 86%. Các gói thầu xây lắp cơ bản đã hoàn thành, công tác đấu nối cũng sẵn sàng triển khai.

Hạng mục còn đang thực hiện là gói XL-02, bao gồm thiết kế, thi công xây dựng và vận hành Nhà máy xử lý nước thải Nhiêu Lộc – Thị Nghè.

Đối với gói thầu này, phần xây dựng cơ bản đã hoàn tất, các đơn vị đang tập trung lắp đặt thiết bị để tiếp tục hoàn thiện công trình.

Ban Quản lý dự án Hạ tầng đô thị TP.HCM đang đôn đốc nhà thầu đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu hoàn thành dự án vào cuối năm 2026 và đưa nhà máy vào vận hành trong năm 2027.

Khi đi vào hoạt động, công trình được kỳ vọng góp phần nâng cao năng lực xử lý nước thải, cải thiện chất lượng môi trường và đáp ứng nhu cầu phát triển đô thị của thành phố.