Nhịp cầu công lý
Hành trình gian nan đề nghị cấp GCN QSDĐ
Bản án hành chính của TAND tỉnh Cà Mau đã có hiệu lực, buộc cơ quan có thẩm quyền giải quyết hồ sơ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCN QSDĐ), cho bà Huỳnh Kim Liên (94 tuổi, ngụ TP. HCM). Thế nhưng, đến hiện tại, việc cấp "sổ đỏ" vẫn chưa thể hoàn tất.
Từ bản án thắng kiện đến kỳ vọng quyền lợi được bảo đảm
Theo hồ sơ vụ việc, phần đất có diện tích 2.259,2m² tại thị trấn Thới Bình (nay là xã Thới Bình, tỉnh Cà Mau) được gia đình bà Huỳnh Kim Liên xác định có nguồn gốc do cha bà là cụ Huỳnh Văn Chất khai phá từ những năm 1930 và giao lại cho bà quản lý từ năm 1973.
Do lập nghiệp xa quê, nhiều năm bà Liên chỉ trở về địa phương vào các dịp giỗ chạp để chăm sóc phần mộ tổ tiên. Đến năm 2022, gia đình bất ngờ phát hiện quyền sử dụng phần đất này đã được cấp cho ông Huỳnh Văn Chiến.
Theo hồ sơ của cơ quan hành chính, ông Huỳnh Văn Chiến là người sinh sống tại địa phương. Trong quá trình giải quyết vụ việc, cơ quan chức năng xác định ông là người trực tiếp quản lý, sử dụng khu đất, chăm sóc phần mộ trên đất và thực hiện kê khai, đăng ký quyền sử dụng đất qua nhiều thời kỳ.
Trên cơ sở kết quả xác minh cùng các tài liệu thu thập được, UBND huyện Thới Bình (cũ) cho rằng ông Chiến đủ điều kiện để được xem xét cấp GCN QSDĐ. Tuy nhiên, sau khi tiếp nhận đơn khiếu nại của bà Huỳnh Kim Liên, UBND huyện Thới Bình tiến hành rà soát hồ sơ và xác định việc cấp GCN QSDĐ cho ông Huỳnh Văn Chiến không đúng quy định của pháp luật. Từ đó, cơ quan này đã ban hành quyết định thu hồi, hủy GCN QSDĐ đã cấp.
Sau khi giấy chứng nhận của ông Huỳnh Văn Chiến bị thu hồi, tháng 4/2023, bà Huỳnh Kim Liên nộp hồ sơ đề nghị cấp GCN QSDĐ đối với diện tích đất nêu trên.
Tuy nhiên, dù đã quá thời hạn ghi trong phiếu hẹn, hồ sơ vẫn không được giải quyết. Cho rằng việc chậm giải quyết hồ sơ là hành vi hành chính trái pháp luật, bà Huỳnh Kim Liên khởi kiện UBND huyện Thới Bình và Chủ tịch UBND huyện ra TAND tỉnh Cà Mau.
Điều đáng chú ý là trong khi vụ án đang được TAND tỉnh Cà Mau thụ lý, Chủ tịch UBND huyện Thới Bình vẫn ban hành Quyết định số 533/QĐ-UBND giải quyết tranh chấp đất đai giữa bà Huỳnh Kim Liên và ông Huỳnh Văn Chiến. Trên cơ sở quyết định này, UBND huyện tiếp tục cấp GCN QSDĐ cho ông Chiến đối với chính diện tích đất đang là đối tượng của vụ án hành chính.
Việc ban hành quyết định và cấp giấy chứng nhận trong thời điểm Tòa án đang giải quyết vụ án trở thành một trong những nội dung được Hội đồng xét xử xem xét khi giải quyết vụ án hành chính.
Sau quá trình xem xét toàn diện hồ sơ, chứng cứ và diễn biến vụ việc, TAND tỉnh Cà Mau chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà Huỳnh Kim Liên. Bản án tuyên hành vi hành chính của UBND huyện Thới Bình trong việc không giải quyết hồ sơ cấp GCN QSDĐ là trái pháp luật; buộc UBND huyện thực hiện nhiệm vụ, công vụ giải quyết hồ sơ theo đúng quy định.
Đồng thời, Hội đồng xét xử tuyên hủy Quyết định số 533/QĐ-UBND của Chủ tịch UBND huyện Thới Bình và hủy GCN QSDĐ đã cấp cho ông Huỳnh Văn Chiến trong thời gian Tòa án đang thụ lý vụ án.
Không chỉ dừng lại ở đó, sau bản án, một số tập thể, cá nhân thuộc UBND huyện Thới Bình (cũ) có liên quan đến việc tham mưu cấp GCN QSDĐ trái quy định cũng đã bị xem xét, xử lý kỷ luật.
Tưởng chừng bản án có hiệu lực pháp luật sẽ khép lại hành trình khiếu kiện kéo dài nhiều năm của gia đình bà Huỳnh Kim Liên. Thế nhưng, khi việc giải quyết hồ sơ cấp GCN QSDĐ được triển khai theo nội dung bản án, vụ việc lại phát sinh những diễn biến mới.
Phát sinh vướng mắc trong quá trình thực thi bản án
Theo quy định về tổ chức chính quyền địa phương sau sắp xếp đơn vị hành chính, UBND xã Thới Bình là cơ quan kế thừa trách nhiệm tổ chức thi hành bản án.
Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Thanh Nhân, Phó Chủ tịch UBND xã Thới Bình cho biết, sau khi tiếp nhận nhiệm vụ, địa phương đã triển khai các nội dung theo phán quyết của Tòa án.
Theo đó, UBND xã đã thực hiện việc nộp án phí hành chính sơ thẩm, hoàn trả chi phí thẩm định cho bà Huỳnh Kim Liên; đồng thời hủy GCN QSDĐ đã cấp cho ông Huỳnh Văn Chiến theo đúng nội dung bản án.
Đến ngày 25/7/2025, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Thới Bình tiếp tục tiếp nhận hồ sơ đăng ký cấp GCN QSDĐ lần đầu của bà Huỳnh Kim Liên đối với thửa đất số 47, tờ bản đồ số 12.
“Quá trình UBND xã Thới Bình thực hiện trình tự, thủ tục theo quy định để xem xét cấp GCN QSDĐ theo yêu cầu của bà Huỳnh Kim Liên, thì phát sinh tranh chấp quyền sử dụng đất với ông Huỳnh Văn Chiến. Do đó UBND xã Thới Bình đã tiến hành thực hiện quy trình hòa giải tranh chấp đất đai; tuy nhiên, qua 02 lần tổ chức hòa giải, bà Huỳnh Kim Liên đều vắng mặt không có lý do, kết quả hòa giải không thành. Ngày 17/10/2025, UBND xã Thới Bình ban hành Công văn số 464/UBND về việc hướng dẫn gửi đơn đến cơ quan có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai cho bà Huỳnh Kim Liên và ông Huỳnh Văn Chiến nắm và thực hiện”, Phó Chủ tịch UBND xã Thới Bình thông tin.
Liên quan đến mối quan hệ giữa các bên, ông Nguyễn Thanh Nhân – Phó Chủ tịch UBND xã Thới Bình cho biết, tại Báo cáo số 247/BC-UBND ngày 27/3/2025 của UBND huyện Thới Bình (cũ), lập theo yêu cầu của UBND tỉnh, căn cứ thông tin trên giấy khai sinh của ông Huỳnh Văn Chiến xác định cha của ông là Huỳnh Tấn Linh, được cho là có quan hệ họ hàng với gia đình bà Huỳnh Kim Liên và sử dụng khu đất, chăm sóc phần mộ trên đất trong thời gian qua.
Ở chiều ngược lại, gia đình bà Huỳnh Kim Liên không đồng tình với các nhận định này. Bà H.T.B.D., con gái bà Liên cho biết gia đình chưa từng biết ông Huỳnh Văn Chiến là người thân hay có quan hệ huyết thống. Gia đình cũng bày tỏ sẵn sàng thực hiện giám định ADN nếu cơ quan có thẩm quyền thấy cần thiết để làm rõ mối quan hệ giữa các bên.
“Việc UBND xã Thới Bình cho rằng xảy ra tình trạng tranh chấp, nhận thấy hồ sơ đủ điều kiện để hoà giải theo luật định nên UBND xã đã thực hiện hoà giải là không đúng với quy định pháp luật. Đồng thời việc UBND huyện Thới Bình (nay là xã Thới Bình) là bên bị kiện, đã thua kiện thì phải thi hành án bản án đã có hiệu lực pháp luật. Gia đình tôi sẽ tiếp tục khiếu nại đến cơ quan chức năng để mong sớm được giải quyết một cách thấu tình đạt lý”, bà H.T.B.D cho biết thêm.
Điều khiến người thân trong gia đình bà Huỳnh Kim Liên càng thêm trăn trở là trong khi việc thi hành bản án vẫn chưa hoàn tất thì ngày 29/10/2025, bà Huỳnh Kim Liên qua đời ở tuổi 94. Những ngày cuối đời, điều bà vẫn luôn canh cánh là mong muốn phần đất hương hỏa của gia đình được giải quyết dứt điểm theo đúng quy định của pháp luật.
Đối với vụ việc kéo dài của gia đình bà Huỳnh Kim Liên, những quan điểm khác nhau giữa cơ quan có thẩm quyền và gia đình người thắng kiện về nguồn gốc đất, quan hệ giữa các bên và trình tự giải quyết hồ sơ vẫn đang tiếp tục được xem xét.
Dư luận kỳ vọng các cơ quan có thẩm quyền của tỉnh Cà Mau sẽ tiếp tục phối hợp, rà soát toàn diện hồ sơ, làm rõ những vướng mắc, tranh chấp phát sinh trong quá trình thi hành bản án để có hướng xử lý đúng quy định của pháp luật, bảo đảm hài hòa quyền và lợi ích hợp pháp của các bên.
Báo Công lý sẽ tiếp tục thông tin, ghi nhận ý kiến của các cơ quan chức năng và các bên liên quan để thông tin khách quan, đa chiều đến bạn đọc.