Đời sống

Bài 3: Đồng hành, chung tay xây dựng thành phố văn minh, hiện đại và nghĩa tình

Văn Kỳ 02/07/2026 19:32

Quá trình hoàn thiện thể chế và phát triển đô thị, chính quyền TP.HCM luôn coi trọng, bảo đảm cho các tôn giáo phát triển. Trong 50 năm qua kể từ ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định mang tên Bác, các tôn giáo luôn được tạo điều kiện hoạt động và đã có những đóng góp vào sự phát triển chung của thành phố.

Luôn tôn trọng và cởi mở

Từ thực tiễn sinh hoạt ổn định của các tôn giáo, các hoạt động xã hội- từ thiện lan tỏa sâu rộng, đến mối quan hệ ngày càng gắn bó giữa các tôn giáo với chính quyền, có thể thấy rõ một mẫu số chung đó là tôn giáo tại TP.HCM không đứng ngoài tiến trình phát triển của thành phố, mà đang đồng hành, đóng góp và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

image-20250511224308-2.jpeg
Đức Tổng Giám mục Tổng Giáo phận Sài Gòn đến thăm Chư Tăng và chúc mừng Đại lễ Vesak 2025 (Ảnh: Tổng giáo phận Sài Gòn).

Trong buổi trò chuyện với PV, Hòa thượng Thích Lệ Phú (trụ trì chùa Huê Nghiêm 1, phường Thủ Đức) chia sẻ, chùa Huê Nghiêm 1 có lịch sử phát triển lâu đời khoảng trên 300 năm, gắn liền với lịch sử ra đời, phát triển của TP.HCM ngày nay.

Hơn 3 thế kỷ, chùa chưa bao giờ ngưng tiếng chuông, chưa bao giờ vắng người tới hành lễ. Đây là niềm tự hào, cho thấy Phật giáo ăn sâu bén rễ vào đời sống tinh thần của xã hội mảnh đất này.

Hòa thượng Thích Lệ Phú cho rằng, các vấn đề liên quan đến sinh hoạt tôn giáo, tu sửa cơ sở thờ tự hay tổ chức các đại lễ đều được địa phương tạo điều kiện. Cửa chùa luôn rộng mở, phật tử tự do đến chùa.

Sự tin cậy ấy không đến từ một phía. Thông qua các cuộc gặp gỡ, tiếp xúc định kỳ, các chức sắc, người đứng đầu các tôn giáo có điều kiện bày tỏ tâm tư, nguyện vọng chính đáng. Đồng thời hiểu rõ hơn chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Đối thoại trở thành cầu nối, giúp hạn chế hiểu lầm, ngăn ngừa những vấn đề phát sinh từ sớm, từ cơ sở.

Không chỉ ở cấp chức sắc, cảm nhận tích cực về chính sách tôn giáo còn thể hiện rõ trong đời sống thường nhật của phật tử. Bà Nguyễn Thị Hòa (56 tuổi), thường đến chùa Huê Nghiêm 1 thắp hương cho biết, cho đến nay, Phật giáo trở thành một phần không thể thiếu và không ngừng phát triển, đó là điều tích cực. Nhà nước luôn tạo điều kiện cho người dân tự do thể hiện niềm tin theo tôn giáo của mình.

“Chúng tôi được tự do tham dự các nghi lễ tại chùa, các sinh hoạt cộng đồng diễn ra bình thường. Chính quyền địa phương thường xuyên phối hợp, hỗ trợ để các hoạt động diễn ra trang nghiêm, đúng pháp luật. Điều đó khiến bà con rất yên tâm,” bà Hòa chia sẻ.

Cũng theo bà Hòa, sự ổn định trong sinh hoạt tôn giáo cũng tạo điều kiện để giáo dân tích cực tham gia các phong trào thi đua yêu nước, hoạt động từ thiện- xã hội tại địa phương.

“Những năm qua, Phật giáo cũng tham gia vào vai trò từ thiện xã hội. Các phong trào cứu trợ thiên tai, bão lũ, người nghèo có vai trò của nhà chùa, cũng như những phật tử, những doanh nhân phật tử rất nhiều”, bà Hòa nói.

cao đài- hội nghị
Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.HCM tăng cường giao lưu, thắt chặt tình đoàn kết các dân tộc, tôn giáo. (Ảnh: Ủy ban MTTTQ Việt Nam TP.HCM)
img_0096_1.jpeg
Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.HCM thực hiện tốt vai trò đoạt kết dân tộc, tôn giáo (Ảnh: Ủy ban MTTTQ Việt Nam TP.HCM)

Đối với các tôn giáo có số lượng tín đồ không đông, niềm tin vào chính sách tôn giáo của thành phố càng có ý nghĩa đặc biệt. Tại Thánh đường Đông Du (tên khác là Thánh đường Musulman, 66 đường Đông Du, phường Sài Gòn), PV có dịp tiếp xúc với anh Ari Phiên (42 tuổi, tín đồ Hồi giáo tại TP.HCM).

Anh Phiên cho biết, mẹ anh có một phần dòng máu Ấn Độ theo đạo Hồi, đến nay bản thân theo đạo Hồi từ nhỏ và chọn Thánh đường Musulman là nơi hành lễ thường ngày. Số lượng người theo đạo Hồi hiện nay ở TP. HCM tương đối đông, trong đó khu vực Quận 8 (cũ) có lượng tín đồ đông nhất.

Những người theo đạo Hồi thường sống thành xóm, quần thể đông và nương tựa hỗ trợ nhau. Người Hồi giáo ngoài luật pháp, họ còn tuân thủ những giá trị đạo đức quy định trong giáo luật khá chặt chẽ, do đó những năm qua, người theo đại Hồi luôn có ý thức chấp hành pháp luật, đóng góp vào sự ổn định an ninh xã hội.

20260701_124620.jpg
Người hồi giáo trong và ngoài nước hành lễ ở Thánh đường Đông Du.

Quan sát buổi hành lễ tại Thánh đường, hỏi chuyện và ghi nhận nhiều ý kiến của tín đồ Hồi giáo đến hành lễ. Tất cả đều trả lời PV Báo Công lý rằng, việc thực hành tôn giáo nhiều năm qua diễn ra công khai, tự do tự biểu đạt niềm tin tôn giáo mà không có bất cứ trở ngại nào.

Ông Saleh (Imam- người hướng dẫn lễ tại Thánh đường) cho biết, quê ở An Giang, bản thân là người Chăm theo đạo Hồi từ nhỏ và lên TP.HCM phục vụ tại Thánh đường hơn 10 năm nay; công việc thường ngày của ông là hướng dẫn người hành lễ cầu nguyện, dạy giáo lý cho các bé là con của người Hồi giáo, ông cảm thấy hài lòng với chính sách pháp luật nhà nước, chính quyền thành phố về dân tộc, tôn giáo.

a6.jpg
Các hoạt động tôn giáo đều được tạo điều kiện và quan tâm

Khi PV hỏi ông cảm thấy chính sách nhà nước và của thành phố về dân tộc, tôn giáo ra sao?, ông Saleh trả lời: “Tôi cảm thấy rất tốt. Chúng tôi hành lễ tự do. Tín đồ nước ngoài hay trong nước đến thánh đường hành lễ đều tự do. Chúng tôi hành lễ rất nhiều, nhất là lễ lớn đều được chính quyền hỗ trợ, thậm chí có cả các bác dân phòng đến hỗ trợ đảm bảo an ninh, trật tự”.

Đối với người theo đạo Công giáo, PV có dịp ghi nhận tại các nhà thờ đều cho biết, niềm tin tôn giáo, việc sinh hoạt tôn giáo những năm qua được bảo đảm.

Cùng đồng hành vì sự phát triển vững bền

Một điểm chung dễ nhận thấy trong các ý kiến của chức sắc và tín đồ là sự đánh giá cao tính ổn định, nhất quán và lâu dài của chính sách tôn giáo tại TP.HCM.

Theo nhiều chức sắc, khi khung pháp lý rõ ràng, cách thực thi minh bạch, các tổ chức tôn giáo có thể tập trung vào việc hành đạo, giáo dục đạo đức tín đồ và đóng góp cho xã hội.

736574845_2059196198017228_5728694695444478127_n.jpg
Nhà thờ Huyện Sỹ (Nhà thờ Giáo xứ Chợ Đũi, số 1 Tôn Thất Tùng, phường Bến Thành) địa danh cổ nổi tiếng của khách du lịch khi đến thăm quan TP.HCM.

Trong bối cảnh TP.HCM là đô thị đặc biệt, tập trung đông dân cư với nhiều tôn giáo cùng tồn tại, sự hài hòa trong quan hệ giữa tôn giáo và chính quyền có ý nghĩa then chốt đối với ổn định chính trị- xã hội. Niềm tin của các tôn giáo vào chính sách không chỉ là vấn đề riêng của cộng đồng tín đồ, mà còn góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

d8ec114cebe72b104e2952623b1b3b2c.jpg
Nhà thờ Tân Định (tên khác Nhà thờ Thánh Tâm Chúa Giêsu) là công trình đặc sắc, góp phần quan trọng trong lĩnh vực du lịch của TP.HCM

Khi các tôn giáo cùng hướng đến những giá trị chung như nhân ái, trách nhiệm xã hội, sống và hành đạo theo pháp luật, thì tôn giáo trở thành nguồn lực tinh thần quan trọng, bổ trợ cho quá trình phát triển của thành phố. Sự đồng thuận ấy tạo nên sức mạnh tổng hợp, giúp TP.HCM vượt qua nhiều khó khăn, thách thức trong suốt chặng đường phát triển.

Ông Nguyễn Duy Tân - Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo TP.HCM cho biết, chính quyền thành phố luôn tôn trọng và bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của người dân là quan điểm xuyên suốt, mang tính nguyên tắc của Đảng và Nhà nước ta. Hiến pháp và pháp luật đã khẳng định rõ mọi người có quyền theo hoặc không theo một tôn giáo.

Các tổ chức tôn giáo được Nhà nước công nhận đều được tạo điều kiện hoạt động ổn định, bình đẳng trước pháp luật, gắn bó cùng dân tộc. Đây không chỉ là sự bảo đảm về mặt pháp lý, mà còn là cam kết chính trị mạnh mẽ của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Đối với TP. HCM là một đô thị đặc biệt, trung tâm kinh tế, văn hóa, khoa học của cả nước công tác tôn giáo càng có ý nghĩa quan trọng. Thành phố hiện là nơi sinh hoạt của nhiều tôn giáo, hệ phái, với đội ngũ chức sắc, tín đồ đông đảo, có truyền thống gắn bó, đồng hành cùng sự phát triển của thành phố qua nhiều giai đoạn lịch sử.

Chính quyền thành phố luôn nhất quán quan điểm, tạo điều kiện thuận lợi để các tổ chức tôn giáo hoạt động đúng tôn chỉ, mục đích, đúng quy định pháp luật; kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc chính đáng trong sinh hoạt tôn giáo; đồng thời kiên quyết xử lý các hành vi lợi dụng tôn giáo để vi phạm pháp luật, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

img-8921-4348-7321.jpg.webp
Đại diện Sở Dân tộc và Tôn giáo TP.HCM thăm các chức sắc Phật giáo, thể hiện sự quan tâm của TP. HCM đối với tôn giáo trên địa bàn.

"Chúng tôi đặc biệt trân trọng và đánh giá cao những đóng góp thiết thực của các tôn giáo trong các lĩnh vực an sinh xã hội, từ thiện nhân đạo, y tế, giáo dục, bảo vệ môi trường, chăm lo người yếu thế. Những giá trị đạo đức tốt đẹp của các tôn giáo, hướng con người tới chân, thiện, mỹ đã và đang góp phần làm phong phú đời sống văn hóa tinh thần của thành phố, tạo nên bản sắc đa dạng, nhân văn và nghĩa tình của TP.HCM.

Trong thời gian tới, chính quyền thành phố mong muốn và tin tưởng rằng các tôn giáo sẽ tiếp tục phát huy tinh thần “tốt đời, đẹp đạo”, tăng cường giao lưu, hiểu biết, đoàn kết giữa các tôn giáo. Đồng hành cùng chính quyền trong sự nghiệp phát triển kinh tế- xã hội, giữ gìn ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội, xây dựng TTP.HCM văn minh, hiện đại, nghĩa tình", Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo TP.HCM nhấn mạnh.

Bài cuối: Các tổ chức tôn giáo là cầu nối vững chắc giữa lòng đạo và lòng dân

Văn Kỳ