Quy định mới về hoạt động báo chí của cơ quan báo chí, tổ chức nước ngoài tại Việt Nam

Nghị định được ban hành nhằm quy định chi tiết khoản 1 Điều 47 của Luật Báo chí số 126/2025/QH15, đồng thời hoàn thiện cơ sở pháp lý đối với hoạt động báo chí của các tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam trong bối cảnh chuyển đổi số và phát triển mạnh mẽ của báo chí trên môi trường mạng.

Theo Nghị định, mọi hoạt động báo chí của cơ quan báo chí nước ngoài, cơ quan đại diện nước ngoài và tổ chức nước ngoài tại Việt Nam chỉ được thực hiện sau khi được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận theo quy định và phải tuân thủ đầy đủ pháp luật Việt Nam. Đồng thời, các hoạt động này phải có sự phối hợp với Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nơi diễn ra hoạt động báo chí.

Đối với hoạt động xuất bản báo chí trên không gian mạng, Nghị định yêu cầu cơ quan báo chí nước ngoài phải bảo đảm tuân thủ quy định của pháp luật Việt Nam về báo chí, an ninh mạng và các quy định pháp luật có liên quan, đồng thời phù hợp với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Nghị định cũng khẳng định tổ chức, cá nhân vi phạm các quy định sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật Việt Nam tùy theo tính chất, mức độ vi phạm.

Quy định cụ thể về cấp phép cho phóng viên không thường trú

Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định là quy định rõ trình tự, thủ tục cấp giấy phép hoạt động báo chí đối với phóng viên nước ngoài không thường trú.

Theo đó, phóng viên nước ngoài có nhu cầu tác nghiệp tại Việt Nam phải gửi hồ sơ đề nghị đến Bộ Ngoại giao hoặc cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài bằng hình thức trực tuyến, trực tiếp, qua dịch vụ bưu chính hoặc thư điện tử, chậm nhất 10 ngày trước thời điểm dự kiến nhập cảnh.

Hồ sơ gồm văn bản đề nghị hoạt động báo chí theo mẫu và bản chụp trang thông tin cá nhân trong hộ chiếu còn thời hạn tối thiểu 6 tháng.

Trường hợp hồ sơ được tiếp nhận tại cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, trong vòng 24 giờ kể từ khi nhận hồ sơ hợp lệ, cơ quan này có trách nhiệm chuyển hồ sơ về Bộ Ngoại giao để giải quyết.

Trong thời hạn 7 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, Bộ Ngoại giao sẽ cấp giấy phép hoạt động báo chí bản điện tử cho phóng viên không thường trú. Nếu không chấp thuận, Bộ Ngoại giao phải trả lời bằng văn bản hoặc văn bản điện tử và nêu rõ lý do.

Phóng viên chỉ được tác nghiệp đúng nội dung được cấp phép

Nghị định quy định sau khi nhập cảnh Việt Nam, phóng viên không thường trú phải tuân thủ hướng dẫn của cơ quan chức năng được Bộ Ngoại giao chấp thuận.

Cơ quan này có trách nhiệm hướng dẫn phóng viên thực hiện đúng mục đích, nội dung và chương trình hoạt động đã được cấp phép, đồng thời báo cáo kết quả về Bộ Ngoại giao trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ khi kết thúc chương trình.

Trong quá trình tác nghiệp, phóng viên phải mang theo giấy phép hoạt động báo chí và hộ chiếu.

Đáng chú ý, trường hợp có nhu cầu điều chỉnh hoặc bổ sung chương trình hoạt động, mở rộng phạm vi tác nghiệp tại địa phương, phóng viên phải gửi văn bản đến Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nơi dự kiến tác nghiệp và đồng thời thông báo cho Bộ Ngoại giao. Việc tác nghiệp chỉ được thực hiện sau khi được địa phương chấp thuận bằng văn bản.

Đối với trường hợp tổ chức, cá nhân Việt Nam cung cấp nội dung hoặc sản xuất chương trình cho cơ quan báo chí nước ngoài không có văn phòng thường trú tại Việt Nam, cơ quan báo chí nước ngoài cũng phải thực hiện thủ tục xin cấp phép theo quy định và làm việc theo hướng dẫn của cơ quan chức năng được Bộ Ngoại giao chấp thuận.

Quy định rõ các trường hợp xử lý vi phạm

Nghị định cũng bổ sung quy định về xử lý vi phạm đối với phóng viên không thường trú.

Theo đó, các trường hợp bị xem xét xử lý gồm: hoạt động báo chí không đúng mục đích, nội dung, thời gian hoặc địa điểm ghi trong giấy phép; vi phạm quy định của pháp luật về báo chí và các quy định pháp luật khác của Việt Nam; cản trở hoạt động của cơ quan chức năng hoặc gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh, trật tự tại địa bàn tác nghiệp.

Khi phát hiện vi phạm, cơ quan chức năng hoặc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nơi xảy ra vụ việc có trách nhiệm lập biên bản, tạm đình chỉ hoạt động và gửi thông báo kèm tài liệu liên quan đến Bộ Ngoại giao.

Trong thời hạn chậm nhất 24 giờ kể từ khi nhận được thông báo, Bộ Ngoại giao sẽ tiến hành xác minh và quyết định áp dụng các biện pháp xử lý như nhắc nhở, cảnh cáo, đình chỉ có thời hạn hoặc thu hồi giấy phép hoạt động báo chí theo quy định.

Nghị định số 262/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026, đồng thời thay thế Nghị định số 88/2012/NĐ-CP ngày 23/10/2012 về hoạt động thông tin, báo chí của báo chí nước ngoài, cơ quan đại diện nước ngoài và tổ chức nước ngoài tại Việt Nam.

Chu Phương