Phân cấp quản lý quốc lộ cho địa phương từ ngày 1/7
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 241/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định số 165/2024/NĐ-CP về hướng dẫn thi hành Luật Đường bộ và Điều 77 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ.
Nghị định có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, với nhiều nội dung mới liên quan đến phân cấp quản lý quốc lộ, điều chỉnh loại đường theo cấp quản lý và đầu tư mở rộng trạm dừng nghỉ trên đường cao tốc.
Mở rộng phân cấp quản lý quốc lộ cho địa phương
Theo quy định mới, nhiều tuyến quốc lộ trên địa bàn các tỉnh, thành phố sẽ được phân cấp cho UBND cấp tỉnh quản lý, đầu tư, khai thác và bảo trì.
Việc phân cấp áp dụng đối với các tuyến quốc lộ thuộc quy hoạch mạng lưới đường bộ, ngoại trừ Quốc lộ 1, Đường Hồ Chí Minh, các tuyến cao tốc, quốc lộ phục vụ yêu cầu đặc biệt về quốc phòng, an ninh và những trường hợp khác theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.
Bên cạnh việc tiếp nhận quản lý, UBND cấp tỉnh có trách nhiệm bố trí nguồn lực để đầu tư, xây dựng, vận hành, khai thác và bảo trì các tuyến quốc lộ được phân cấp; đồng thời định kỳ báo cáo Bộ Xây dựng về tình hình thực hiện.
Đối với những địa phương không bảo đảm nguồn lực hoặc phát sinh nhu cầu đặc biệt, Nghị định cho phép UBND cấp tỉnh đề nghị Bộ Xây dựng tiếp nhận lại các tuyến quốc lộ đã được phân cấp.
Quy định rõ hơn việc điều chỉnh loại đường
Nghị định cũng sửa đổi quy định về điều chỉnh loại đường theo cấp quản lý. Theo đó, Bộ Xây dựng có thẩm quyền quyết định điều chỉnh quốc lộ thành đường địa phương hoặc ngược lại trong các trường hợp phù hợp với quy hoạch mạng lưới đường bộ.
Trong khi đó, UBND cấp tỉnh được quyết định điều chỉnh giữa các loại đường địa phương khi có thay đổi về quy hoạch tỉnh, quy hoạch đô thị, quy hoạch nông thôn hoặc các quy hoạch liên quan.
Nghị định đồng thời quy định cụ thể trình tự, hồ sơ và thời hạn giải quyết thủ tục hành chính. Theo đó, sau khi tiếp nhận đầy đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan có thẩm quyền phải hoàn thành việc thẩm định và ban hành quyết định trong thời hạn 7 ngày làm việc.
Bổ sung cơ chế đầu tư mở rộng trạm dừng nghỉ
Một điểm mới đáng chú ý là Nghị định bổ sung quy định về đầu tư mở rộng các trạm dừng nghỉ đã ký hợp đồng kinh doanh, khai thác nhằm đáp ứng nhu cầu phục vụ người và phương tiện tham gia giao thông.
Theo quy định, cơ quan có thẩm quyền sẽ đàm phán với nhà đầu tư đang khai thác trạm dừng nghỉ để thống nhất phương án mở rộng. Trường hợp không đạt được thỏa thuận, việc đàm phán sẽ tiếp tục được thực hiện với nhà đầu tư dự án đường cao tốc theo phương thức đối tác công tư (PPP), nếu có.
Nếu các phương án đàm phán đều không thành công, cơ quan có thẩm quyền sẽ tổ chức lựa chọn nhà đầu tư mới theo quy định của pháp luật về lựa chọn nhà đầu tư đối với dự án có sử dụng đất, đồng thời bảo đảm việc khai thác trạm dừng nghỉ và tuyến cao tốc được thực hiện đồng bộ, an toàn.