Tòa án 3 cấp nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống tư pháp

TAND hai cấp TP. Đồng Nai kết nối trực tuyến. Tại điểm cầu TAND TP Đồng Nai có sự tham gia của Chánh án TAND TP. Đồng Nai Nguyễn Thị Tuyết Thanh và toàn thể cán bộ, Thẩm phán, công chức, người lao động của đơn vị.

Đánh giá tác động của việc sắp xếp tổ chức bộ máy đối với chất lượng nguồn nhân lực tại TAND khu vực, Phó Chánh án TAND khu vực 1 - Đồng Nai Lê Ngọc Tuyền cho biết, sự chuyển dịch sang mô hình đã mang lại những thay đổi rõ rệt đối với đội ngũ cán bộ, công chức, bao gồm cả những thuận lợi và những áp lực thích nghi nhất định.

Trong đó có một số thay đổi đáng chú ý như: tác động của việc sắp xếp tổ chức bộ máy đến chất lượng nguồn nhân lực; thực tiễn bố trí và sử dụng đội ngũ công chức trong mô hình Tòa án 3 cấp; đánh giá mức độ đáp ứng yêu cầu công việc; đề xuất và giải pháp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.

Nói về tác động của việc sắp xếp tổ chức bộ máy đến chất lượng nguồn nhân lực, Thẩm phán Lê Ngọc Tuyền cho biết, về mặt tích cực, mô hình mới đã thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyên môn hóa. Trước đây, tại các Tòa án quy mô nhỏ, do biên chế ít nên một Thẩm phán hay Thư ký thường phải đảm đương nhiều loại án khác nhau, dẫn đến tình trạng khó có thể nghiên cứu sâu từng lĩnh vực.

Sau khi sáp nhập, với quy mô biên chế lớn hơn, đơn vị đã có điều kiện thành lập các Tòa chuyên trách như Hình sự, Dân sự, Hành chính, Gia đình và người chưa thành niên... như TAND khu vực 1 - Đồng Nai.

Việc được tập trung làm một loại án chuyên sâu chắc chắn sẽ giúp công chức tích lũy kinh nghiệm nhanh hơn, từ đó nâng cao chất lượng các bản án và quyết định. Bên cạnh đó, môi trường làm việc mới cũng tạo ra sự cạnh tranh lành mạnh, khích lệ tinh thần tự học hỏi và chia sẻ kinh nghiệm giữa các đồng nghiệp đến từ nhiều đơn vị khác nhau.

Sau khi ổn định tổ chức, TAND khu vực 1 - Đồng Nai đã tập trung bố trí lại nhân sự dựa trên nguyên tắc khách quan, đúng năng lực và đảm bảo cân bằng giữa các chức danh tư pháp.

Điểm nổi bật nhất là việc tinh gọn bộ máy hành chính để dồn lực cho công tác xét xử. Bằng cách hợp nhất các bộ phận văn phòng, kế toán, Tổ hành chính - tư pháp, phần nào đã giảm bớt được các vị trí trung gian, gián tiếp. Nguồn biên chế này được ưu tiên điều chuyển để hỗ trợ cho khối trực tiếp làm nhiệm vụ tố tụng. Nhờ đó, tình trạng thiếu hụt Thư ký hay Thẩm tra viên đã được giải quyết cơ bản.

Bên cạnh đó, TAND Khu vực 1 - Đồng Nai cũng tiến hành rà soát kỹ lưỡng năng lực và hiệu suất công tác của từng cá nhân trong những năm qua để có phương án phân công phù hợp. Hiện nay, tỷ lệ giữa Thẩm phán và Thư ký tại đơn vị đã đạt mức ổn định (trung bình 1 Thẩm phán có từ 0,5 đến 0,7 Thư ký hỗ trợ).

Việc phân công án cho các Thẩm phán cũng được thực hiện công bằng, khoa học thông qua phần mềm, vừa đảm bảo tính ngẫu nhiên, vừa phát huy được sở trường chuyên môn của từng người.

Khi đánh giá mức độ đáp ứng yêu cầu công việc, Phó Chánh án Lê Ngọc Tuyền cho rằng đội ngũ công chức sau khi được sắp xếp lại tại TAND khu vực 1 - Đồng Nai đã bắt nhịp tốt với công việc và đạt được nhiều kết quả đáng khích lệ.

Hiệu suất giải quyết các loại án luôn duy trì theo chiều hướng ổn định, đạt và vượt các chỉ tiêu mà Quốc hội cũng như TANDTC đề ra. Đáng chú ý, chất lượng xét xử được nâng lên rõ rệt; các bản án được lập luận chặt chẽ, áp dụng pháp luật thống nhất hơn, giúp giảm thiểu tỷ lệ án bị hủy, sửa do lỗi chủ quan của Thẩm phán. Đội ngũ công chức trẻ cũng thể hiện sự năng động, thích ứng nhanh với các công cụ hỗ trợ như trợ lý ảo hay việc tổ chức phiên tòa trực tuyến.

Dù vậy, vẫn còn một số hạn chế cần nhìn nhận thẳng thắn. Kỹ năng xử lý các vụ án tranh chấp phức tạp, đặc biệt là án kinh doanh thương mại hoặc các vụ việc có yếu tố nước ngoài của một số Thẩm phán vẫn còn chậm so với yêu cầu đặt ra.

Áp lực công việc tại TAND khu vực 1 - Đồng Nai, nơi có mật độ dân số cao khoảng 1.300.000 người cư trú, tốc độ đô thị hóa nhanh là áp lực rất lớn. Có những thời điểm, khối lượng án gia tăng quá nhanh khiến đội ngũ Thẩm phán, Thư ký rơi vào tình trạng quá tải cục bộ, ảnh hưởng đến sức khỏe và tâm lý làm việc.

Tại hội nghị, Phó Chánh án TAND Khu vực 1 - Đồng Nai Lê Ngọc Tuyền đưa ra đề xuất và giải pháp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, cụ thể: hoàn hệ thống đánh giá năng lực gắn liền với KPIs định lượng; chú trọng đào tạo chuyên sâu; quan tâm đến chính sách đãi ngộ; chuyển đổi số tại Tòa án…

Trong bối cảnh cải cách tư pháp hiện nay, việc đổi mới tổ chức bộ máy nhà nước, đặc biệt triển khai mô hình Tòa án 3 cấp là một bước đi tất yếu nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống tư pháp.

Một số hình ảnh tại các điểm cầu các TAND khu vực - Đồng Nai:

Sông Hương