Tạm dừng dự án trùng tu di tích hộ thành hào bằng “bê tông hóa”
Xã hội - Ngày đăng : 14:42, 16/04/2019
Dự án Bảo tồn, tu bổ và tôn tạo mặt Nam của Kinh thành Huế được UBND tỉnh phê duyệt vào 14/9/2011 tổng mức đầu tư 1.282 tỷ đồng, sau đó điều chỉnh thời gian thực hiện dự án đến tháng 12/2020 và giao cho Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế làm chủ đầu tư, đơn vị thi công là Phân viện Khoa học công nghệ xây dựng miền Trung.

Mục tiêu của dự án là tu bổ toàn bộ hệ thống kè hào đã bị hư hỏng sạt lở, nạo vét lòng hào đã bị bồi lắp, tu bổ tường thành, chỉnh trang hệ thống cầu
Mục tiêu của dự án là tu bổ toàn bộ hệ thống kè hào đã bị hư hỏng sạt lở, nạo vét lòng hào đã bị bồi lắp, tu bổ tường thành, chỉnh trang hệ thống cầu… Phần tu bổ và tôn tạo di tích Hộ Thành Hào nằm trong tổng dự án trên, với các hạng mục: Kè đá, lòng hào, tuyến phòng lộ và các bến cổng. Trong đó, sẽ tu bổ 10.443m kè phía trong, tiếp giáp với tuyến phòng lộ, riêng mặt phía Nam sẽ tu bổ với chiều dài gần 2.500m. Về phương án bảo tồn, ưu tiên giá trị nổi bật, bảo tồn di tích được yếu tố gốc tối đa.
Tuy nhiên, khi dự án triển khai đoạn từ cửa Quảng Đức đến Nam Minh Đài, đơn vị thi công đã dùng những chiếc xe múc dỡ bỏ toàn bộ phần bờ kè đá cũ và xây dựng một bờ kè mới bằng đá granit, vữa xi-măng, phần chân móng đúc bê-tông cốt thép. Việc tu bổ này gặp phải sự phản đối gay gắt của dư luận.
Đến nay, đoạn kè này đã được thi công với chiều dài khoảng 1.000 mét, chiếm gần 10% so với tổng chiều dài kè sẽ được tu bổ ở Hộ Thành Hào. Thời điểm hiện nay, tại nhiều đoạn kè ở hộ thành hào vừa thi công, hầu như toàn bộ được làm bằng chất liệu mới, trong lúc đó việc hạ giải các đoạn bờ kè khác đã được dừng lại sau khi có sự phản ứng từ dư luận. Các phương tiện cơ giới đang thi công tuyến kè này đã được đơn vị thi công cho rút đi nơi khác.

sau khi trùng tu
Theo những thông tin về việc hạ giải bờ kè để phục vụ trùng tu, tu bổ mà những người trong hội đồng khoa học cung cấp, nhiều thành viên trong hội đồng đã đưa ra ý kiến phải bảo tồn tính nguyên vẹn cả về kiến trúc, kết cấu kỹ thuật và màu thời gian của di tích, chỉ phục hồi đối với những chỗ bị sụp đổ nhưng phải hạn chế tối đa làm mới. Hội đồng khoa học nêu quan điểm rằng hạn chế làm mới mà phải tìm lại những viên gạch cũ, phải vận dụng theo phương pháp xếp khan như người xưa để đảm bảo quy trình, kỹ thuật.
Kỹ sư Lê Văn Quảng, nguyên giám đốc Phân viện Khoa học - Công nghệ miền Trung, người chủ trì thiết kế phương án tu bổ di tích Hộ Thành Hào cho biết, Hộ Thành Hào được xây dựng gần 200 năm trên nền đất yếu. Kè của công trình này được thi công bằng hình thức xếp đá khan với loại đá gan gà dài từng phiến. Trải qua thời gian dài tồn tại, loại đá này bị phong hóa dẫn đến thiếu lực ma sát nên nhiều chỗ của bờ kè đã bị sụt lún, kéo theo phòng thành bị nứt gãy. Hiện nay không có đủ đá gan gà để làm lại kè như nguyên gốc, hơn nữa nếu làm như cũ thì quá tốn kém, nên phải dùng đá granit và bê tông cốt thép xử để thay thế.
Trao đổi với PV về vấn đề trên, Ông Phan Văn Tuấn, Phó Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế - đơn vị chủ đầu tư dự án cho biết, trước khi thực hiện tu bổ bờ kè của Hộ Thành Hào, Trung tâm đã có tổ chức lấy ý kiến của Hội đồng tham vấn các nhiệm vụ khoa học và nghệ thuật của Trung tâm về các giải pháp thi công. Chủ đầu tư và đơn vị thi công cũng tuân thủ theo nội dung lưu ý của Cục Di sản văn hóa. Đó là: Lựa chọn một số đoạn kè còn tốt để gia cố chân móng, tu bổ theo hiện trạng. Qua khảo sát mặt Nam của Kinh thành Huế có 12 điểm tường thành bị nứt nghiêm trọng. Các điểm nứt này đều do sạt lở, sụt lún của kè Hộ Thành Hào vì thế phải cho hạ giải để xử lý thật tốt các điểm sạt lở này.
Ngay khi báo chí thông tin trên khiến dư luận phản đối gay gắt, UBND tỉnh Thừa Thiên - Huế đã yêu cầu Trung tâm bảo tồn di tích cố đô Huế tạm dừng thi công hạng mục tu bổ và tôn tạo Hộ Thành Hào, mặt nam Kinh thành Huế. Chủ tịch UBND tỉnh Thừa Thiên - Huế Phan Ngọc Thọ yêu cầu kiểm tra thông tin phản ánh, rà soát lại các thủ tục, quá trình đánh giá, quy trình thi công để báo cáo lên UBND tỉnh xem xét.