Quảng Nam: Tranh chấp dân sự cần được giải quyết “thấu tình đạt lý”

Vụ án tranh chấp quyền sử dụng đất (QSDĐ) được Tòa án thụ lý, xét xử nhưng mọi quyền lợi chính đáng bà Chi được hưởng lại bị phủ nhận.

Anh em trở mặt nhau

Vừa qua, Tòa soạn nhận được đơn cầu cứu của ông Lương Anh Tuấn (ngụ phường Minh An, TP. Hội An, tỉnh Quảng Nam). Ông Tuấn cho rằng, quyền lợi chính đáng của mình đang trong "mối đe dọa”. Cụ thể, ông Tuấn mua lại căn nhà của bà Nguyễn Thị Kim Chi, đã giao đủ tiền và hoàn tất thủ tục chuyển nhượng tại phòng công chứng. Tuy nhiên, sau đó người thân bà Chi gửi đơn kiện để đòi quyền lợi. “Tòa xử bà Chi thua kiện nên họ đến thi hành án căn nhà tôi đang ở. Hiện tại, tôi rất hoang mang không biết phải làm sao. Tôi mua căn nhà của bà Chi hơn 8,3 tỷ đồng, giờ bà Chi không có khả năng trả lại”, ông Tuấn cho biết.

Ngôi nhà tranh chấp

Theo hồ sơ vụ việc, nguyên căn nhà số 90 Lê Lợi, P. Minh An, TP. Hội An, tỉnh Quảng Nam là tài sản của ông Nguyễn Ngạn (là cha ruột của bà Chi, hiện đang sinh sống tại Mỹ). Năm 1982, cả ông Ngạn và các anh chị em của bà Chi lần lượt vượt biên trái phép qua Mỹ, còn bà Chi ở lại Việt Nam và sinh sống trong căn nhà người thân để lại. Đến năm 2004, bà Chi được UBND TP. Hội An cấp giấy chứng nhận (GCN) QSDĐ số Y 150609 ngày 24/8/2004. Khi thực hiện cấp GCN QSDĐ trên, chính quyền địa phương đã căn cứ vào quá trình sử dụng của bà Chi.

Trước đó, năm 2003, trong dịp về nước thăm quê, ông Nguyễn Ngạn đến cơ quan chức năng địa phương để xin xác nhận cho riêng bà Chi được trọn quyền sở hữu nhà và đất tại căn nhà trên, và được Chủ tịch UBND P. Minh An chứng thực ngày 28/2/2003. Được sự thống nhất của ông Nguyễn Ngạn và các anh chị em - thể hiện qua các văn bản cho nhà, bà Chi đã dùng các văn bản này để đến chính quyền địa phương xin xác nhận quyền sở hữu nhà và đất nói trên. Ngày 24/8/2004, Chủ tịch UBND TP. Hội An đã cấp cho bà Chi GCN QSDĐ số Y 150609.

Tuy nhiên, một thời gian dài sinh sống tại ngôi nhà trên, bà Chi lâm bệnh nặng phải đi nhiều nơi chữa trị. Do phải tốn nhiều tiền để phẫu thuật bệnh trong người và được sự đồng ý của người thân bà Chi đã bán căn nhà trên cho một người khác. Hợp đồng chuyển nhượng đất cho người khác đã được lập thành và bà Chi đã nhận đủ tiền từ người mua. Từ đó, người mua lại đất của bà Chi đã dọn đến sinh sống sau đó. Tuy nhiên, do các anh trai của bà Chi bên Mỹ gửi đơn khởi kiện nên bà Chi chưa thể sang tên cho người mua. Ngày 18/5/2011, anh trai bà Chi là ông Nguyễn Đình Tánh khởi kiện yêu cầu tòa hủy toàn bộ các giao dịch trước của bà Chi. Đồng thời, hủy giấy cho nhà và chứng nhận QSDĐ của bà Chi.

Sau đó, TAND tỉnh Quảng Nam đã xử bác đơn kiện của ông Tánh. Ông Tánh kháng án và được TAND tối cao tại Đà Nẵng thụ lý. Bản án phúc thẩm số 43/2013/DS-PT ngày 10/7/2013 đã đưa ra quyết định tuyên hủy giấy cho nhà của người thân cho bà Chi lập ngày 24/3/2004 và hủy GCN QSDĐ của bà Chi do chưa thể hiện sự đồng ý của ông Tánh. Tuy nhiên, ngôi nhà sau đó vẫn được để bà Chi tiếp tục quản lý sử dụng.

Hai bên tranh chấp, ai bảo vệ quyền lợi cho bên thứ 3?

Tiếp đó, ngày 4/5/2015, ông Nguyễn Ngạn (cha ruột bà Chi) gởi đơn kiện tranh chấp quyền sở hữu đối với căn nhà bà Chi đang được sử dụng (tức căn nhà số 90 Lê Lợi). Ngày 21/4/2016, TAND tỉnh Quảng Nam đưa vụ án tranh chấp quyền sở hữu ra xét xử. Bản án sơ thẩm số 05/2016/DS-ST ngày 21/4/2016 của TAND tỉnh Quảng Nam xử công nhận căn nhà số 90 Lê Lợi thuộc quyền sở hữu của ông Nguyễn Ngạn. Trong khi đó, ngôi nhà trên là tài sản chung của ông Ngạn và bà Võ Thị Xý (vợ ông Ngạn đã mất năm 1984) chưa được phân chia quyền thừa kế.

“Giấy cho nhà của cha tôi là ông Nguyễn Ngạn lập ngày 28/1/2003 có xác nhận của UBND phường Minh An và giấy cho nhà lập ngày 24/3/2004. Lấy bằng chứng đó, tôi đã kháng án nhưng tòa giữ nguyên bản án sơ thẩm. Tôi đã gởi đơn đến Chánh án TAND tối cao với mong muốn được xem xét kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm. Tôi hy vọng quý tòa xem xét lại hồ sơ để bảo vệ quyền lợi chính đáng mà mình đáng được hưởng. Hiện tại hoàn cảnh gia đình rất khó khăn, căn nhà đã bán để lấy tiền chữa bệnh giờ lấy tiền đâu trả cho người ta. Trong khi đó, căn nhà đang tranh chấp, tôi đã được cấp quyền sử dụng và ở từ những năm 1990 đến nay”, bà Chi bày tỏ.

“Hiện nay những người ký tên trên văn bản cho nhà vẫn thừa nhận chữ ký của mình (trừ ông Nguyễn Đình Tánh không có chữ ký). Đối với giấy cho nhà lập ngày 24/3/2004 có chữ ký của ông Tánh được anh tôi gởi từ nước ngoài về, việc này đã được các bản án trước đây ghi nhận nhưng đến nay cả 2 bản án sau lại nhận định tôi giả chữ ký của ông Nguyễn Đình Tánh vào giấy cho nhà. Việc người thân trước đây tạo mọi điều kiện để tôi được quyền sử hữu riêng là có thật và nay lại kiện đòi quyền lợi, chứ tôi không giả mạo chữ ký. Tôi là người sử dụng căn nhà liên tục từ trước năm 1990 đến nay và nếu hồi đó tôi cũng bỏ nhà đi theo mọi người thì nay nhà còn đâu nữa để tranh chấp”, bà Chi nói.

Về phần ông Lương Anh Tuấn (người mua lại nhà của bà Chi) cho biết, ông rất hoang mang vì quyền lợi chính đáng của mình đang trong mối “đe dọa”. “Gia đình bà Chi kiện tụng, tranh giành quyền sở hữu nhà, trong khi ngôi nhà tôi đã bỏ tiền ra để mua và đang sử dụng. Tòa xử bà Chi thua kiện, phía thi hành án đến đề nghị tôi dọn đi nơi khác. Vậy quyền lợi của tôi trong căn nhà đang tranh chấp sẽ được xử lý như thế nào? Tôi sẽ đòi quyền lợi không chỉ lấy lại số tiền đã mua nhà trước đó mà cả chi phí tổn thất thời gian qua”, ông Tuấn nói.

Võ Đoàn