Phát triển thương hiệu du lịch văn hóa Khánh Hòa

Khánh Hòa là vùng đất hội tụ nhiều giá trị văn hóa đặc sắc của khu vực duyên hải Nam Trung Bộ, nổi bật với văn hóa Chăm, văn hóa biển đảo cùng bản sắc riêng của các dân tộc thiểu số.

Đây được xem là nguồn tài nguyên quý giá để địa phương phát triển các sản phẩm du lịch theo hướng bền vững, giàu bản sắc.

Hiện nay, tỉnh sở hữu hệ thống di tích lịch sử - văn hóa đa dạng về loại hình và niên đại, cùng nhiều di sản văn hóa phi vật thể có giá trị.

Đặc biệt, có 3 di sản được UNESCO ghi danh gồm: Nghệ thuật bài chòi Trung Bộ; Nghệ thuật đờn ca tài tử Nam Bộ; Nghệ thuật làm gốm của người Chăm.

Bên cạnh đó là nhiều làng nghề truyền thống nổi tiếng như: làng gốm Bàu Trúc, làng dệt Mỹ Nghiệp, các làng nghề ven biển, nghề chế biến đặc sản địa phương… vẫn đang được gìn giữ và phát huy.

Không gian lễ hội truyền thống tại Khánh Hòa cũng rất phong phú với nhiều hoạt động mang đậm màu sắc văn hóa bản địa như: lễ hội Tháp Bà Pô Nagar, lễ hội Katê, lễ Ramưwan, lễ cầu ngư của ngư dân vùng biển, lễ bỏ mả, lễ cúng Yang…

Cùng với đó là các loại hình nghệ thuật dân gian đặc sắc như hò bá trạo, hát lăng, múa quạt, múa đội nước, biểu diễn mã la, đàn chapi… tạo nên sức hấp dẫn riêng cho văn hóa địa phương.

Ngoài di sản vật thể và phi vật thể, văn hóa ẩm thực Khánh Hòa cũng là một điểm nhấn quan trọng. Sự giao thoa văn hóa giữa các cộng đồng dân cư cùng nguồn nguyên liệu phong phú từ biển cả đã tạo nên nhiều món ăn đặc trưng, mang hương vị riêng khó trộn lẫn.

Đặc biệt, ẩm thực của đồng bào Chăm và các sản vật vùng biển đã góp phần làm giàu thêm trải nghiệm cho du khách.

Từ những tiềm năng đó, thời gian qua, Khánh Hòa đã từng bước hình thành một số sản phẩm du lịch văn hóa gắn với các di tích, danh thắng nổi tiếng như Tháp Bà Pô Nagar, Tháp Pô Klong Garai, Tháp Hòa Lai, Hòn Chồng, Am Chúa…

Đồng thời, nhiều mô hình du lịch cộng đồng, du lịch nông nghiệp nông thôn cũng được đầu tư phát triển nhằm đa dạng hóa sản phẩm du lịch, tiêu biểu như: Làng nghề xoi trầm hương Vạn Thắng, du lịch cộng đồng Ninh Vân, làng du lịch cộng đồng Hòn Dung, làng gốm Bàu Trúc, làng dệt Mỹ Nghiệp, vườn nho Thái An, làng sen Mỹ Nghiệp hay làng bích họa Hòn Thiên…

Với nhiều lợi thế về di sản văn hóa, Khánh Hòa có tiềm năng xây dựng các sản phẩm du lịch văn hóa mang dấu ấn riêng như hành trình khám phá văn hóa Chăm, Festival Biển Khánh Hòa hay không gian văn hóa yến sào.

Bên cạnh đó, các lễ hội truyền thống như: Tháp Bà Pô Nagar, Katê, Ramưwan, lễ hội cầu ngư… cũng là nguồn tài nguyên quan trọng để phát triển du lịch.

Tuy nhiên, việc xây dựng thương hiệu du lịch văn hóa vẫn còn nhiều hạn chế như: công tác bảo tồn, tu bổ di tích chưa đồng bộ; thiếu sản phẩm du lịch đặc sắc; ứng dụng công nghệ trong quảng bá còn hạn chế; một số giá trị văn hóa truyền thống đứng trước nguy cơ mai một.

Để nâng tầm thương hiệu du lịch văn hóa, Khánh Hòa cần đẩy mạnh bảo tồn, phát huy giá trị di sản gắn với phát triển du lịch bền vững; tăng cường kết nối các điểm di tích, phát triển các tuyến du lịch đặc trưng và đa dạng loại hình trải nghiệm.

Đồng thời, cần đổi mới công tác quảng bá, ứng dụng công nghệ thông tin, tăng cường xã hội hóa và thu hút đầu tư vào các dự án du lịch gắn với di sản văn hóa.

Việc triển khai Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam sẽ là nền tảng quan trọng để Khánh Hòa tiếp tục phát huy giá trị di sản, từng bước xây dựng thương hiệu du lịch văn hóa đặc trưng trong thời gian tới.

Tỉnh Khánh Hòa đặt mục tiêu đến năm 2030, Khánh Hòa trở thành trung tâm dịch vụ, du lịch biển quốc tế, thuộc nhóm 5 tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước về phát triển du lịch, từng bước khẳng định vị thế là điểm đến tiêu biểu của khu vực Đông Nam Á.

Đây là một trong những nội dung chính của Nghị quyết số 14-NQ/TU, về phát triển du lịch Khánh Hòa trở thành ngành kinh tế mũi nhọn giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045 vừa được Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Khánh Hòa ban hành.

Cũng theo Nghị quyết, tỉnh phấn đấu tổng thu từ khách du lịch đạt khoảng 9 tỷ USD; tổng lượt khách đạt khoảng 33 triệu lượt, trong đó khách quốc tế chiếm 40-45%; thời gian lưu trú bình quân đạt 4-5 ngày/khách; mức chi tiêu bình quân tăng 1,5-2 lần so với năm 2025; quy mô cơ sở lưu trú đạt khoảng 100.000 phòng, trong đó khoảng 75% số phòng đạt tiêu chuẩn từ 3-5 sao; tạo việc làm cho trên 300.000 lao động trực tiếp và gián tiếp trong ngành du lịch.